Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Glycobiology cho thấy hải sâm, một loài sinh vật biển được sử dụng từ lâu trong y học cổ truyền châu Á, có thể là chìa khóa cho một hướng đi mới trong điều trị ung thư nhờ khả năng tự nhiên sản sinh hợp chất đường có khả năng ức chế enzyme liên quan đến sự phát triển và di căn của tế bào ung thư.

Nghiên cứu do các nhà khoa học thuộc Đại học Mississippi (UM) dẫn đầu đã phát hiện một loại polysaccharide đặc biệt có tên fucosylated chondroitin sulfate (HfFucCS), chiết xuất từ loài hải sâm Holothuria floridana, có thể ức chế enzyme Sulf-2 – một yếu tố quan trọng trong việc biến đổi các phân tử glycans bao phủ bề mặt tế bào người. Sự biến đổi bất thường của các glycans đã được chứng minh có liên hệ chặt chẽ với quá trình hình thành và lan rộng của khối u ác tính.

Nữ tiến sĩ Marwa Farrag, tác giả chính của nghiên cứu, cho biết: “Hải sâm sản sinh ra các hợp chất đường có cấu trúc rất hiếm gặp trong thế giới động vật có xương sống, điều này khiến chúng trở thành đối tượng lý tưởng để nghiên cứu các hoạt chất sinh học mới”.

Bằng việc sử dụng kỹ thuật mô hình hóa máy tính kết hợp với thử nghiệm trong phòng thí nghiệm, các nhà nghiên cứu xác nhận HfFucCS có thể gắn kết và ức chế Sulf-2 một cách hiệu quả. Đáng chú ý, hợp chất này không gây tác dụng phụ nguy hiểm như rối loạn đông máu, một vấn đề thường gặp với các loại thuốc nhắm vào enzyme này.

Theo phó giáo sư Joshua Sharp, thông thường việc ức chế Sulf-2 có thể gây mất cân bằng trong quá trình đông máu, dẫn đến nguy cơ chảy máu nghiêm trọng. Tuy nhiên, HfFucCS không gây ra hiệu ứng phụ này, khiến nó trở nên đặc biệt tiềm năng cho các liệu pháp điều trị ung thư an toàn hơn.

Giáo sư Vitor Pomin, đồng tác giả nghiên cứu và chuyên gia Dược liệu học tại UM, nhấn mạnh rằng nguồn gốc tự nhiên của hợp chất cũng mang lại nhiều lợi thế. “Tổng hợp hóa học các loại thuốc dựa trên carbohydrate rất phức tạp và tốn kém. Vì vậy, các nguồn dược liệu từ tự nhiên như hải sâm mang lại giải pháp thực tế và thân thiện với môi trường hơn.”

Tuy nhiên, thách thức lớn vẫn là khả năng sản xuất hợp chất này ở quy mô lớn. Hải sâm là nguồn thực phẩm phổ biến tại nhiều quốc gia châu Á, và không thể thu hoạch ồ ạt để phục vụ công nghiệp dược phẩm. Do đó, nhóm nghiên cứu đang tìm cách phát triển lộ trình tổng hợp hóa học để tạo ra HfFucCS một cách hiệu quả và bền vững.

“Nếu thành công, hợp chất này không chỉ là một ứng viên đầy hứa hẹn trong điều trị ung thư, mà còn là minh chứng cho tiềm năng to lớn của nguồn dược liệu biển trong y học hiện đại”, giáo sư Pomin khẳng định.