Tạp chí y khoa Oxford Medical Case Reports mới đây vừa đăng tải một nghiên cứu lâm sàng hy hữu về một người phụ nữ 65 tuổi. Sau khi tham dự đám cưới của con gái mình, vì quá đỗi vui mừng và xúc động, bà bắt đầu xuất hiện các triệu chứng đau ngực, khó thở kéo dài suốt ba ngày liên tiếp. Do trước đó vài tháng bà cũng từng có biểu hiện tương tự, các bác sĩ lo ngại đây là một cơn đau tim cấp tính và lập tức chuyển bà vào phòng cấp cứu.

Tuy nhiên, kết quả xét nghiệm lại khiến các y bác sĩ vô cùng bối rối. Thông thường, tình trạng giảm lưu lượng máu đến tim dẫn đến đau ngực sẽ do các cục máu đông gây ra, nhưng cơ thể bệnh nhân lại hoàn toàn không có dấu hiệu của hiện tượng này. Thay vào đó, phim chụp cho thấy phần tâm thất trái của bà bị phình to một cách dị thường, khiến cơ tim suy yếu và suy giảm nghiêm trọng khả năng bơm máu đi nuôi cơ thể.

Đây chính là biểu hiện đặc trưng của hiện tượng biến dạng cơ tim do cảm xúc tích cực hoặc sự phấn khích quá độ diễn ra cùng một lúc, gây áp lực đột ngột lên hệ thống tim mạch. Hội chứng kỳ lạ này được gọi là bệnh cơ tim Takotsubo (TTS), lần đầu tiên được phát hiện và đặt tên vào năm 1983 tại Bệnh viện Thành phố Hiroshima (Nhật Bản). Cái tên "Takotsubo" bắt nguồn từ chiếc bẫy gốm bắt bạch tuộc của người Nhật, do hình dáng tâm thất trái của bệnh nhân khi bị biến dạng trông rất giống chiếc bình này.

“Hội chứng trái tim tan vỡ” từ lâu đã trở nên quen thuộc trong y học khi miêu tả tình trạng bệnh TTS kích hoạt bởi các cú sốc tiêu cực như chia tay hay mất mát người thân. Tuy nhiên, trường hợp của người phụ nữ trên lại thuộc về mặt còn lại của đồng xu, được gọi là "hội chứng trái tim hạnh phúc".

Các số liệu nghiên cứu chỉ ra rằng có khoảng 1–3% bệnh nhân nghi ngờ đau tim thực chất là mắc hội chứng TTS, và chỉ có khoảng 4% trong số các ca TTS đó là do cảm xúc tích cực kích hoạt. Tỷ lệ này vô cùng nhỏ, nhưng các chuyên gia cho rằng con số thực tế có thể cao hơn do các bác sĩ lâm sàng thường dễ bỏ qua hội chứng này.

Dù có thể hồi phục và có xu hướng biểu hiện nhẹ hơn so với hội chứng trái tim tan vỡ, "hội chứng trái tim hạnh phúc" vẫn được cảnh báo là không hề lành tính và hoàn toàn có thể đe dọa đến tính mạng. Các nhà khoa học giải thích rằng cả hai thể của hội chứng TTS đều kích hoạt hệ thần kinh giao cảm và làm tăng vọt lượng catecholamine trong cơ thể, dù cách thức tác động trực tiếp lên cấu trúc cơ tim có đôi chút khác biệt tùy thuộc vào bản chất của cảm xúc là vui hay buồn.

Trước thực trạng này, các chuyên gia tim mạch hàng đầu cảnh báo giới y khoa cũng như cộng đồng cần nâng cao nhận thức và không được chủ quan trước cả hai hội chứng. Việc duy trì mức độ cảnh giác cao đối với các triệu chứng tim mạch là vô cùng cần thiết, ngay cả với những bệnh nhân vốn không có các yếu tố nguy cơ thông thường. Các bác sĩ cũng cần đi sâu nghiên cứu hơn nữa về bản chất của những cảm xúc tích cực nhằm có hướng xử lý tối ưu.

May mắn thay, người phụ nữ 65 tuổi trong nghiên cứu trên đã đạt được sự hồi phục tim mạch hoàn toàn. Hiện tại, bà đã quay trở lại cuộc sống khỏe mạnh bình thường và đang tràn đầy lạc quan để chờ đón những cột mốc hạnh phúc tiếp theo của các con trong tương lai.