Hình ảnh những hiện vật đồng trong cuộc khai quật. Ảnh: MneM | Marzabotto National Etruscan Museum

Trong cuộc khai quật thành phố Etruscan cổ đại Kainua, gần thị trấn Marzabotto ngày nay, các nhà khảo cổ từ Đại học Bologna (Italy) phối hợp với Tập đoàn Khảo cổ Ravenna đã tìm thấy hai bức tượng phụ nữ nhỏ bằng đồng cùng một chiếc bát đồng quý hiếm nằm bên trong một hệ thống giếng cổ.

Các hiện vật được xác định có niên đại từ cuối thế kỷ VI đến đầu thế kỷ V trước Công nguyên, giai đoạn thành phố Kainua bắt đầu hình thành và phát triển. Điểm đáng chú ý là dù nằm dưới lòng đất suốt gần 25 thế kỷ, nhiều hiện vật vẫn giữ được vẻ ánh kim đáng kinh ngạc.

Theo các nhà khảo cổ, các đồ vật này nhiều khả năng được thả xuống giếng một cách cố ý như những vật phẩm dâng cúng. Điều này cho thấy chiếc giếng không chỉ phục vụ nhu cầu cung cấp nước đơn thuần mà còn có thể là một địa điểm linh thiêng, gắn với các nghi lễ liên quan đến nước và lịch sử hình thành của thành phố.

Vị trí phát hiện càng làm tăng giá trị của kho báu. Chiếc giếng nằm trong khu vực thánh địa của thành phố Kainua, nơi mà trước đó các nhà khảo cổ đã phát hiện hai ngôi đền lớn dành cho hai vị thần Tinia và Uni đóng vai trò quan trọng trong tín ngưỡng văn hóa Etruscan.

Thần Tinia được xem là vị thần tối cao của bầu trời, tương đồng với Zeus trong thần thoại Hy Lạp và Jupiter của La Mã. Trong khi đó, thần Uni thường được so sánh với Hera và Juno.

Việc phát hiện các vật cúng tế trong giếng cho thấy hoạt động tôn giáo của cư dân thành phố cổ Kainua có thể không chỉ diễn ra trong các ngôi đền mà còn gắn chặt với những nguồn nước và công trình hạ tầng của thành phố.

Các nhà nghiên cứu cũng tìm thấy hài cốt của hai người trưởng thành trong giếng. Tuy nhiên, những hài cốt này dường như thuộc một giai đoạn khác với thời điểm các hiện vật bằng đồng được thả xuống. Các nhà khoa học cho rằng chúng có thể liên quan đến một nghi lễ diễn ra muộn hơn, cho thấy chiếc giếng có thể duy trì ý nghĩa linh thiêng trong thời gian dài.

Nền văn minh Etruscan là một nền văn hóa tiên tiến và thịnh vượng tại miền trung Italy, phát triển rực rỡ từ khoảng năm 900 TCN cho đến khi sát nhập vào La Mã thế kỷ 1 TCN. Nổi tiếng với những hoạt động giao thương kim loại sầm uất, Etruscan có ảnh hưởng sâu sắc đến phong tục, kỹ thuật và tôn giáo của người La Mã thời kỳ đầu.

Được thành lập vào cuối thế kỷ VI trước Công nguyên tại thung lũng Reno, Kainua từng là một trong những khu định cư quan trọng của người Etruscan ở thung lũng Po. Thành phố này có quy hoạch khá bài bản với đường phố, nhà ở, khu sản xuất và không gian tôn giáo được bố trí có hệ thống.

Nhờ nằm trên các tuyến giao thương quan trọng, Kainua từng phát triển thành một trung tâm buôn bán và luyện kim, đặc biệt liên quan đến đồng và sắt. Thành phố hưng thịnh trong khoảng hai thế kỷ trước khi bị bỏ hoang vào khoảng giữa thế kỷ IV trước Công nguyên.

Sau khi được phát hiện trở lại vào thế kỷ XIX, Kainua trở thành một trong những di chỉ đặc biệt quan trọng để nghiên cứu nền văn minh Etruscan. Các nhà khoa học tại Đại học Bologna đã tiến hành khai quật thường xuyên tại đây từ năm 1988, từng bước làm rõ cấu trúc và đời sống của thành phố cổ.

Sau khi hoàn tất công tác bảo tồn và phân tích khoa học, các hiện vật dự kiến sẽ được đưa vào bộ sưu tập của Bảo tàng Etruscan Quốc gia ở Marzabotto, tiếp tục kể câu chuyện về một nền văn minh đã biến mất từ hàng nghìn năm trước.