Hai lần khởi nghiệp thất bại trước khi tìm thấy "món quà của mẹ"

Có những doanh nghiệp được sinh ra từ những bản kế hoạch kinh doanh bài bản. Nhưng cũng có những thương hiệu được hình thành từ tình yêu dành cho quê hương, ký ức tuổi thơ và những món ăn mẹ làm mỗi dịp Tết.

Câu chuyện của chị Nguyễn Thị Các Thủy, nhà sáng lập thương hiệu Tư Bông, Công ty TNHH Tây Cát, thuộc về trường hợp thứ hai.

Hơn 10 năm trước, ít ai nghĩ những cuộn bánh chuối phồng dân dã của vùng đất Lai Vung, Đồng Tháp lại có thể xuất hiện trong các hệ thống siêu thị, sân bay trên cả nước hay được người Việt ở nước ngoài tìm mua như một món quà quê đầy hoài niệm.

Đằng sau thành công ấy là hành trình không ít nước mắt của người phụ nữ từng hai lần khởi nghiệp thất bại nhưng chưa bao giờ từ bỏ giấc mơ tạo ra giá trị từ chính những sản vật quê nhà.

Sinh năm 1983 tại Đồng Tháp, Nguyễn Thị Các Thủy tốt nghiệp Đại học Cần Thơ chuyên ngành Công nghệ thông tin. Sau khi ra trường, chị lên TP.HCM làm việc với mức thu nhập ổn định như nhiều người trẻ khác. Thế nhưng, trong chị luôn tồn tại một khát vọng được tự mình xây dựng một doanh nghiệp riêng.

Để chuẩn bị cho ước mơ ấy, chị tiếp tục theo học ngành Quản trị kinh doanh. Năm 2009, Thủy cùng bạn bè thành lập công ty cung cấp dịch vụ vệ sinh chuyên nghiệp. Nhưng chỉ sau sáu tháng hoạt động, doanh nghiệp phải đóng cửa vì nhiều khó khăn trong quản trị, nhân sự và điều hành.

Nguyễn Thị Các Thủy, nhà sáng lập thương hiệu Tư Bông.

Thất bại đầu tiên chưa làm chị chùn bước. Năm 2011, nhận thấy nhu cầu tiêu dùng các sản phẩm từ nấm ngày càng tăng, chị quyết định nghỉ việc để khởi nghiệp lần thứ hai. Lần này, Thủy dành hơn một năm đi nhiều nơi học hỏi kiến thức, nghiên cứu thị trường, chuẩn bị kỹ càng hơn cho hành trình mới. Nhưng khi doanh nghiệp vừa vận hành được vài tháng, biến cố gia đình xảy ra buộc chị phải dừng lại và trở về quê nhà.

Hai lần khởi nghiệp không thành công khiến nhiều người lựa chọn từ bỏ. Thủy cũng từng nghĩ như vậy. Có thời điểm chị cảm thấy mình đã kéo cả gia đình vào những khó khăn không đáng có. Chị từng chuẩn bị tinh thần quay lại làm công việc văn phòng, gác lại giấc mơ kinh doanh. Nhưng rồi một cuộc điện thoại từ khách hàng đã thay đổi tất cả.

Một người phụ nữ sau khi đọc được bài báo giới thiệu sản phẩm đã mất cả buổi sáng dò tìm số điện thoại để đặt mua vài chục hộp bánh gửi ra nước ngoài cho người thân. Chính sự trân trọng ấy khiến chị nhận ra những sản phẩm quê hương mình làm ra thực sự có giá trị đối với người tiêu dùng. "Nhờ cuộc gọi đó mà tôi lại có động lực đi tiếp", chị nhớ lại. Và cũng từ đó, hành trình mang tên Tư Bông bắt đầu.

Khởi nghiệp không chỉ là kiếm tiền

Mỗi dịp Tết, mẹ chị Thủy thường làm món bánh chuối phồng để đãi khách và biếu người thân. Đây là món ăn dân dã được tạo nên từ chuối ép khô, mứt chuối ngào gừng và bánh phồng nếp, những nguyên liệu quen thuộc của vùng đồng bằng sông Cửu Long.

Khi đem món quà ấy tặng bạn bè, chị nhận được rất nhiều phản hồi tích cực. Từ những lời khen giản dị đó, chị nhìn thấy cơ hội thương mại hóa một sản phẩm tưởng như chỉ tồn tại trong căn bếp của người mẹ miền Tây.

Năm 2013, thương hiệu Tư Bông chính thức ra đời. Ban đầu, mục tiêu rất đơn giản: tạo thêm việc làm cho mẹ và những người phụ nữ trong xóm. Nhưng càng làm, chị càng nhận thấy tiềm năng phát triển lớn hơn của sản phẩm.

Xuất phát từ "4 không", không kinh nghiệm bán hàng, không hiểu hệ thống phân phối, không biết quản lý nhân sự và không có kiến thức kiểm soát chất lượng, chị tự học mọi thứ từ đầu.

Là dân công nghệ thông tin, chị tận dụng thế mạnh của mình để xây dựng website, quảng bá trực tuyến, ứng dụng phần mềm quản lý và từng bước chuyên nghiệp hóa hoạt động sản xuất.

Nguyễn Thị Các Thủy biến bánh chuối phồng quê nhà thành thương hiệu xuất khẩu quốc tế

Cuối năm 2013, hộp bánh chuối phồng đầu tiên ra đời. Năm 2014, sản phẩm có mặt tại các siêu thị Big C ở Cần Thơ. Chỉ một năm sau, thương hiệu Tư Bông bắt đầu mở rộng ra TP.HCM, Hà Nội, Đà Nẵng, Nha Trang và nhiều địa phương khác. Đến năm 2016, sản phẩm đã hiện diện tại hầu hết các sân bay trong nước thông qua hệ thống đối tác phân phối.

Thay vì chỉ dừng lại ở bánh chuối phồng truyền thống, chị liên tục nghiên cứu để đa dạng hóa sản phẩm. Từ chuối, chị phát triển thêm các dòng bánh dứa cuộn, xoài cuộn, mãng cầu cuộn, kết hợp cùng hạt điều, mè, đậu phộng hay những nông sản đặc trưng của địa phương. Tất cả đều mang tinh thần chung: biến tài nguyên bản địa thành sản phẩm có giá trị gia tăng cao.

Hiện nay, doanh nghiệp có năng lực cung cấp khoảng 500 kg sản phẩm mỗi ngày, đạt các chứng nhận ISO 22000, HACCP và nhiều sản phẩm OCOP 3-4 sao của Đồng Tháp.

Không chỉ phục vụ thị trường trong nước, Tư Bông còn gia công sản phẩm cho các đối tác tại Campuchia và Thái Lan, đồng thời thử nghiệm xuất khẩu sang Mỹ và Hà Lan.

Điều thú vị ở Nguyễn Thị Các Thủy là cách chị định nghĩa về thành công. Với chị, thành công không đơn thuần được đo bằng doanh thu hay quy mô doanh nghiệp.

"Thành công là năm sau tiến bộ hơn năm trước, khách hàng tin dùng sản phẩm và đội ngũ tự hào về những gì mình làm ra."  Quan điểm ấy phản ánh rất rõ hành trình của người phụ nữ đã nhiều lần đứng trước ngã rẽ giữa từ bỏ và tiếp tục.

Có lẽ vì từng trải qua thất bại nên chị hiểu rằng điều quan trọng nhất không phải là doanh nghiệp lớn đến đâu, mà là người sáng lập đã trưởng thành như thế nào sau mỗi biến cố.

"Dù thành công hay thất bại, nếu nhận thức của người sáng lập thay đổi theo hướng tích cực hơn thì đó vẫn là thành công." Chị Cát Thủy chia sẻ.

Từ bánh chuối phồng truyền thống được kết hợp với nhiều loại nông sản.

Hơn một thập kỷ gắn bó với những cuộn bánh quê, Nguyễn Thị Các Thủy không chỉ xây dựng được một thương hiệu đặc sản miền Tây mà còn góp phần tạo đầu ra cho nông sản địa phương, tạo việc làm cho lao động nông thôn và gìn giữ những giá trị ẩm thực truyền thống đang dần mai một.

Trong bối cảnh nhiều người trẻ tìm kiếm cơ hội từ công nghệ hay các mô hình kinh doanh hiện đại, câu chuyện của chị là minh chứng rằng những giá trị bản địa vẫn có thể tạo nên sức cạnh tranh nếu được đầu tư bằng tri thức, sự sáng tạo và lòng kiên trì.

Từ căn bếp của mẹ ở Lai Vung đến những quầy hàng đặc sản trong sân bay, hành trình của thương hiệu Tư Bông là câu chuyện đẹp về một nữ doanh nhân dám đi ngược lại lối mòn để biến món quà quê thành niềm tự hào của quê hương Đồng Tháp.

Và hơn hết, đó là câu chuyện về một người phụ nữ chưa từng bỏ cuộc trước những lần vấp ngã của cuộc đời.