Nhóm nghiên cứu do bác sĩ phẫu thuật thần kinh Robert Rennert dẫn đầu đã phân tích dữ liệu 70 bệnh nhân tại khu vực Wasatch Front – nơi nổi tiếng có chất lượng không khí kém do địa hình bị bao bọc bởi núi và hồ. Kết quả cho thấy, tỷ lệ vỡ phình mạch tăng đáng kể từ 3 đến 6 tháng sau khi khu vực này ghi nhận mức ô nhiễm bụi mịn PM2.5 cao nhất.

Theo các nhà khoa học, các chất ô nhiễm trong không khí như bụi mịn cùng các khí độc như ozone, nitrogen dioxide, sulfur dioxide và carbon monoxide có thể gây viêm toàn thân, tổn thương tế bào và làm suy yếu thành mạch máu. Theo ước tính, tình trạng ô nhiễm không khí đã góp phần gây ra khoảng 8 triệu ca tử vong mỗi năm trên toàn cầu.

Dù chưa thể khẳng định mối quan hệ nhân quả, nhóm tác giả nghi ngờ việc phơi nhiễm lâu dài với không khí ô nhiễm làm cơ thể nhạy cảm hơn với các phản ứng viêm, gây tích tụ tổn thương tế bào và làm suy giảm quá trình sửa chữa DNA của cơ thể, khiến mạch máu não dễ vỡ hơn.

“Trong tương lai, cần có thêm các nghiên cứu về cách PM2.5 ảnh hưởng đến tình trạng gây viêm cục bộ hay biến đổi ở cấp độ tế bào để xác định rõ hơn về mối liên hệ này”, nhóm nghiên cứu cho biết.

Tình trạng ô nhiễm không khí vốn đã được biết đến như một yếu tố làm trầm trọng thêm nhiều vấn đề sức khỏe, từ tăng nguy cơ tử vong do nắng nóng cực đoan đến việc làm bệnh Covid-19 trở nặng hơn.

“Chúng tôi hy vọng phát hiện này sẽ nâng cao nhận thức cộng đồng và thúc đẩy các biện pháp kiểm soát vấn đề ô nhiễm”, Rennert nhấn mạnh. Theo ông, việc đẩy mạnh sử dụng phương tiện giao thông công cộng, áp dụng quy định siết chặt hạn mức ô nhiễm và tăng cường đầu tư cho nghiên cứu môi trường để bảo vệ sức khỏe lâu dài cho cộng đồng.

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí npj Clean Air.