Tại dự thảo Luật bảo hiểm xã hội sửa đổi mới nhất tháng 3-2023, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội cho rằng cần khuyến khích người lao động bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội để hưởng lương hưu thay vì nhận một lần. 

Ban soạn thảo đang lấy ý kiến rộng rãi hai phương án hưởng, rút bảo hiểm xã hội một lần. 

Phương án thứ nhất là giữ nguyên quy định người lao động đóng bảo hiểm xã hội dưới 20 năm, sau 12 tháng không thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc hoặc tự nguyện thì được rút bảo hiểm xã hội một lần. Như vậy, những người này sẽ mất quyền lợi về lâu dài là lương hưu do có thể không tích lũy đủ 20 năm để hưởng hưu trí.

Phương án hai là điều kiện tương tự như phương án một nhưng đề xuất bổ sung mức nhận tối đa của người lao động khi rút bảo hiểm xã hội một lần là 50% tổng thời gian đã đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất. 

Cùng với đó, ban soạn thảo nghiên cứu bổ sung quy định theo hướng khuyến khích người lao động bảo lưu thời gian đóng để hưởng lương hưu thay vì nhận BHXH một lần.

Trong đó, dự thảo đề xuất giảm điều kiện về thời gian đóng BHXH tối thiểu để hưởng lương hưu từ 20 năm xuống còn 15 năm. Việc này cũng nhằm tạo cơ hội được hưởng lương hưu cho những người tham gia muộn hoặc quá trình tham gia không liên tục nên có thời gian đóng BHXH ngắn.

Đồng thời, người lao động khi hết tuổi mà không đủ điều kiện hưởng lương hưu sẽ có hai lựa chọn là nhận BHXH một lần hoặc hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng.

Nếu bảo lưu thời gian đóng BHXH để hưởng lương hưu, người lao động sẽ được ngân sách Nhà nước mua bảo hiểm y tế; hưởng các quyền lợi về ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, thất nghiệp.

Dự thảo cũng quy định người lao động tham gia BHXH tự nguyện khi sinh con sẽ hưởng trợ cấp 2 triệu đồng/trẻ, do ngân sách Nhà nước đảm bảo.

Riêng quy định về tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc với người lao động, ban soạn thảo cũng đề xuất hai phương án.

Phương án 1, tiền lương làm căn cứ đóng BHXH là tiền lương tháng bao gồm mức lương và phụ cấp lương. Các khoản bổ sung khác được xác định bằng mức tiền cụ thể ghi trong hợp đồng lao động theo quy định của pháp luật lao động.

Phương án 2, tiền lương làm căn cứ đóng BHXH là tiền lương tháng bao gồm mức lương và phụ cấp lương, các khoản bổ sung khác theo quy định của pháp luật lao động.