Giữa những tòa nhà san sát và nhịp sống hối hả của TP.HCM, chỉ với 70m2 khoảng không trên sân thượng, kiến trúc sư Nguyễn Đức Trí đã chọn cho mình một cách sống khác, đó là dành không gian cho cây xanh, rau sạch và những mùa trái ngọt.
Từ ký ức tuổi thơ ở miền quê Quảng Ngãi đến khu vườn sân thượng giữa lòng đô thị, hành trình hơn sáu năm làm vườn của anh không chỉ là câu chuyện về tình yêu thiên nhiên, mà còn gợi mở một triết lý sống xanh: Một ngôi nhà đáng sống không chỉ cần đẹp, tiện nghi mà còn phải có chỗ cho thiên nhiên và sự bình yên.
Mang khu vườn tuổi thơ về giữa phố
Có những người, rời quê mang theo ký ức về con đường làng, dòng sông hay mái nhà cũ. Với kiến trúc sư Nguyễn Đức Trí (sinh năm 1989), những ký ức sâu đậm nhất lại là mảnh vườn, luống rau và những cây ăn trái trong khuôn viên gia đình ở Quảng Ngãi.
![]() |
| Nguyễn Đức Trí và khu vườn trên sân thượng đầy trái |
Sinh ra và lớn lên ở một vùng quê còn nhiều khó khăn, nơi đời sống của người dân gắn bó với ruộng đồng, anh Trí sớm quen với việc chăm sóc cây cối. Cha anh là người yêu cây cảnh, dành nhiều năm chăm chút, tạo dáng cho từng nhành cây. Tình yêu thiên nhiên vì thế ngấm vào anh một cách tự nhiên, từ những quan sát và trải nghiệm giản dị của tuổi thơ.
Ngày ấy, cậu bé Trí từng mơ có một khu vườn thật rộng, trồng đủ loại cây ăn trái để mùa nào trong nhà cũng có những thức quả tươi ngon. Ước mơ tưởng chừng nhỏ bé ấy lại âm thầm theo anh qua những năm tháng trưởng thành.
![]() |
| Nguyễn Đức Trí và cây táo trĩu cành |
Rời quê vào Sài Gòn học tập, rồi chọn nơi đây lập nghiệp, Nguyễn Đức Trí bước vào một thế giới hoàn toàn khác. Thay cho những khoảng vườn rộng là những căn phòng trọ nhỏ; thay cho không gian thoáng đãng của làng quê là nhịp sống đông đúc của một đô thị lớn.
Tình yêu dành cho cây xanh vẫn ở lại.
Trong những năm học kiến trúc, anh bắt đầu tìm hiểu sâu hơn về kiến trúc xanh, kiến trúc bền vững và mối quan hệ giữa công trình với môi trường tự nhiên. Từ kiến thức được học, anh nhận ra cây xanh không chỉ là yếu tố trang trí mà còn góp phần tạo bóng mát, cải thiện vi khí hậu, giảm cảm giác nóng bức và nâng cao chất lượng không gian sống.
Cũng từ đó, những chậu cây đầu tiên xuất hiện ở ban công phòng trọ. Diện tích không nhiều, anh tận dụng từng khoảng trống nhỏ để đặt thêm chậu rau, chậu cây ăn trái.
![]() |
| Nguyễn Đức Trí thích thú với mảng xanh ở những ngôi nhà |
Nguyễn Đức Trí chia sẻ: “Mỗi ngày nhìn mầm cây nhú lên, ra lá, lớn dần, tôi tìm thấy niềm vui mà cuộc sống phố thị đôi khi khó mang lại. Những chậu cây nhỏ ngày ấy chính là khởi đầu cho một khu vườn xanh giữa lòng Sài Gòn sau này”.
Hơn sáu năm qua, trên sân thượng ngôi nhà của mình, anh Trí đã tạo nên một khoảng vườn với nhiều loại cây ăn trái như mận, ổi, táo, nho, xen kẽ các loại rau xanh, củ quả phục vụ bữa ăn gia đình. Ở đó, những mùa hoa và trái nối tiếp nhau. Có lúc anh háo hức chờ chùm nho bắt đầu ra hoa, khi lại vui vì một nhánh ổi trĩu quả hay luống rau vừa gieo đã lên xanh.
Điều thú vị là khu vườn không chỉ giúp anh có thêm nguồn thực phẩm cho gia đình. Nó còn trở thành cách để người con xa quê giữ lại những điều thân thuộc nhất của tuổi thơ. Giữa phố xá đông đúc, khu vườn ấy như một khoảng quê nhà được mang theo, được vun trồng bằng tình yêu và sự kiên nhẫn.
Khi kiến trúc xanh bắt đầu từ chính ngôi nhà của mình
Là kiến trúc sư, Nguyễn Đức Trí hiểu rằng không gian sống có ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của mỗi người. Một ngôi nhà có thể hiện đại, đầy đủ tiện nghi, nhưng nếu thiếu ánh sáng, thiếu sự thông thoáng và hoàn toàn tách biệt với thiên nhiên, cảm giác dễ chịu mà nó mang lại sẽ khó trọn vẹn. Vì vậy, trong công việc thiết kế, anh luôn hướng đến việc kết nối con người với môi trường tự nhiên.
![]() |
| Mẹ của Nguyễn Đức Trí rất vui khi thu hoạch trái cây của con trai trồng |
Theo anh, kiến trúc xanh không đơn giản là đưa thật nhiều cây vào công trình. Đó còn là cách bố trí không gian để đón ánh sáng tự nhiên, tận dụng hướng gió, tạo sự thông thoáng, tiết kiệm năng lượng và giảm tác động không cần thiết đến môi trường.
Một công trình tốt, theo quan niệm của anh phải dung hòa được thẩm mỹ, công năng và sự thoải mái của người sử dụng. Điều đáng nói là những suy nghĩ ấy không chỉ dừng lại trên bản vẽ. Anh đưa chúng vào chính không gian sống của gia đình, bắt đầu từ một khu vườn trên sân thượng.
![]() |
| Rổ trái cây hiếm có ở khu sân thượng giữa lòng TPHCM |
“Làm vườn và làm kiến trúc có nhiều điểm tương đồng. Cả hai đều đòi hỏi sự quan sát, thấu hiểu điều kiện tự nhiên và kiên nhẫn tìm ra giải pháp phù hợp. Một cái cây muốn phát triển cần đủ ánh sáng, nước, chất dinh dưỡng và không gian cho bộ rễ. Một ngôi nhà muốn trở thành nơi đáng sống cũng cần sự hài hòa giữa điều kiện khí hậu, công năng và nhu cầu của con người”- Anh Trí chia sẻ.
Những trải nghiệm thực tế với cây cối giúp anh Trí hiểu rõ hơn về nắng, gió, độ ẩm và cách thực vật thích nghi trong môi trường đô thị. Khu vườn vì vậy không chỉ là nơi thư giãn sau những giờ làm việc, mà còn là một không gian học hỏi, thử nghiệm và nuôi dưỡng cảm hứng nghề nghiệp.
Ở một thành phố mà diện tích xây dựng ngày càng được tận dụng tối đa, câu chuyện của kiến trúc sư Nguyễn Đức Trí gợi ra một cách nhìn đáng suy ngẫm: “Chúng ta có thể dành rất nhiều sự quan tâm cho vật liệu hoàn thiện, nội thất và công nghệ, nhưng đôi khi lại chưa dành đủ chỗ cho những yếu tố tự nhiên gần gũi nhất”.
![]() |
| Nguyễn Đức Trí thu hoạch dưa hấu trồng trên sân thượng |
Một khoảng sân có cây, một ban công đón nắng hay sân thượng có vườn rau có thể không làm thay đổi quy mô cả một đô thị, nhưng có thể thay đổi cảm nhận của một gia đình về nơi mình đang sống.
Với anh Trí, sống xanh trước hết không phải một khái niệm lớn lao, mà là lựa chọn được thực hiện mỗi ngày, ngay trong chính ngôi nhà của mình.
Trồng một khu vườn, học cách sống chậm và sống lành
Để khu vườn sân thượng luôn xanh tốt, Nguyễn Đức Trí đã dành nhiều năm tìm hiểu và tích lũy kinh nghiệm. Anh nhận ra rằng trồng cây trên cao không giống với trồng cây trực tiếp xuống đất. Không gian phát triển của bộ rễ bị giới hạn trong chậu, trong khi cây thường xuyên chịu tác động của nắng và gió.
Vì vậy, yếu tố anh quan tâm đầu tiên là giá thể trồng cây. Theo kinh nghiệm của anh, giá thể cần tơi xốp, thoáng khí, thoát nước tốt nhưng vẫn giữ được độ ẩm và dinh dưỡng cần thiết. Anh Trí thường phối trộn đất với tro trấu, xơ dừa cùng các loại phân hữu cơ đã ủ hoai như phân bò, phân gà, phân trùn quế; kết hợp nấm đối kháng Trichoderma để hỗ trợ môi trường phát triển của bộ rễ.
![]() |
| Cây mận trồng trên sân thượng trĩa cành |
Trong quá trình chăm sóc, anh ưu tiên những giải pháp sinh học và phương pháp canh tác hữu cơ. Bởi với anh, điều quan trọng không chỉ là cây có ra nhiều trái hay không, mà còn là sự an toàn của rau quả được đưa vào bữa ăn gia đình.
Anh thường xuyên quan sát lá, thân, rễ và sự phát triển của từng cây để phát hiện sớm các dấu hiệu sâu bệnh. Khu vườn cũng được lắp đặt hệ thống tưới nhỏ giọt tự động, giúp duy trì việc cung cấp nước khi anh bận công việc hoặc phải đi công tác.
Những giải pháp ấy cho thấy trồng cây trong đô thị không nhất thiết phải quá phức tạp. Điều quan trọng là hiểu điều kiện của không gian mình có và lựa chọn cách chăm sóc phù hợp.
Từ kinh nghiệm bản thân, anh thường khuyên những người mới bắt đầu nên chọn loại rau, cây ăn trái dễ trồng, phù hợp với nắng gió trên ban công hoặc sân thượng. Khi đã quen, người trồng có thể thử thêm những giống cây khó hơn. Nhưng có lẽ, điều đáng quý nhất mà khu vườn mang lại không nằm ở kỹ thuật canh tác hay số lượng cây trái.
Cảm giác được sống chậm.
Sau những giờ làm việc với bản vẽ, công trình và các thời hạn phải hoàn thành, anh trở về nhà, bước lên sân thượng, ngắm những tán lá xanh, những chùm trái đang lớn và những luống rau chuẩn bị thu hoạch.
“Giữa những bộn bề thường nhật, chỉ một cây nho bắt đầu ra hoa hay một nhánh ổi trĩu quả cũng đủ mang đến niềm vui. Việc chăm cây khiến tôi dành thời gian quan sát nhiều hơn, kiên nhẫn hơn và trân trọng những thay đổi nhỏ bé của tự nhiên”- anh Trí bộc bạch.
![]() |
| Những chùm nho sạch, tươi ngon trên sân thượng của Nguyễn Đức Trí |
Không chỉ vậy, những buổi thu hoạch cũng mang đến một niềm vui khác. Rau xanh, trái cây từ khu vườn được anh mang biếu người thân, bạn bè. Mỗi món quà không chỉ là thực phẩm do chính tay mình trồng, mà còn chứa đựng thời gian, sự chăm chút và tình cảm của người tặng. Có lẽ từ khu vườn ấy, lối sống xanh không dừng lại ở một sở thích cá nhân mà trở thành cách kết nối gia đình, bạn bè và những người cùng yêu thiên nhiên.
Anh Trí chia sẻ thêm, trên mạng xã hội, anh Trí thường chia sẻ hình ảnh cây cối, những mùa thu hoạch và các bữa ăn được chuẩn bị từ thành quả làm vườn. Nhiều người tìm đến để hỏi kinh nghiệm trồng rau, chăm sóc cây ăn trái. Có người đơn giản chỉ cảm thấy dễ chịu khi nhìn thấy một khoảng xanh mát giữa những hình ảnh quen thuộc của đời sống đô thị. Chính những chia sẻ ấy giúp câu chuyện về khu vườn nhỏ có sức lan tỏa vượt ra ngoài sân thượng ngôi nhà.
Mỗi ngôi nhà thêm một khoảng xanh, thành phố thêm một chút bình yên
Không phải ai sống ở thành phố cũng có điều kiện sở hữu một khu vườn rộng. Nhưng theo Nguyễn Đức Trí, điều đó không có nghĩa giấc mơ sống gần thiên nhiên là quá xa vời. Một vài chậu rau trên ban công, một cây ăn trái phù hợp trong chậu hay một khoảng nhỏ trên sân thượng cũng có thể trở thành điểm khởi đầu.
Điều anh Trí muốn chia sẻ là mỗi người có thể bắt đầu từ chính điều kiện đang có, thay vì chờ đến khi sở hữu một ngôi nhà thật lớn mới nghĩ đến việc trồng cây. Từ kinh nghiệm hơn sáu năm làm vườn, anh tin rằng chỉ cần có sự yêu thích, kiên nhẫn và chịu khó tìm hiểu, việc tạo dựng một không gian xanh trong nhà hoàn toàn có thể trở thành một phần thú vị của cuộc sống.
![]() |
| Hạnh phúc khi thu hoạch táo của Nguyễn Đức Trí |
Tất nhiên, những khu vườn trên cao cũng cần được thiết kế phù hợp với khả năng chịu tải của công trình, điều kiện chống thấm, thoát nước và an toàn sử dụng. Với góc nhìn của người làm kiến trúc, đây là những yếu tố không thể bỏ qua khi muốn đưa mảng xanh vào nhà ở.
Trong bối cảnh đô thị hóa, câu chuyện của anh Trí còn gợi mở một câu hỏi lớn hơn: Một thành phố đáng sống được tạo nên từ những gì?
Đó không chỉ là những tuyến đường rộng hơn, những tòa nhà cao hơn hay các khu dân cư hiện đại hơn. Chất lượng sống còn nằm ở việc con người có bao nhiêu cơ hội tiếp xúc với thiên nhiên trong đời sống thường ngày. Những hàng cây, khoảng sân, khu vườn nhỏ hay ban công xanh đều có thể góp phần tạo nên môi trường sống dễ chịu hơn.
Kiến trúc sư Nguyễn Đức Trí hiểu rằng một khu vườn sân thượng không thể giải quyết những vấn đề lớn của môi trường đô thị hay biến đổi khí hậu. Nhưng anh tin mỗi khoảng xanh được tạo ra đều mang một giá trị nhất định.
![]() |
| Nguyễn Đức Trí thu hoach nho trồng trên khu sân thượng nhỏ tại TPHCM |
Một gia đình trồng thêm vài luống rau, một ngôi nhà dành lại một phần sân cho cây cối và một người trẻ bắt đầu chăm sóc chậu cây đầu tiên trên ban công. Những thay đổi ấy nhỏ bé, nhưng có thể góp phần hình thành thói quen sống gần gũi và có trách nhiệm hơn với thiên nhiên.
Từ một cậu bé lớn lên ở miền quê Quảng Ngãi, từng mơ ước có khu vườn đầy cây trái, Nguyễn Đức Trí giờ đây đã hiện thực hóa ước mơ ấy trên sân thượng giữa lòng Sài Gòn. Khu vườn không chỉ cho anh kiến trúc sư trẻ những mùa trái ngọt, những bữa cơm có rau xanh tự trồng, mà còn giữ lại một phần ký ức quê nhà, nuôi dưỡng cảm hứng sáng tạo và mang đến sự bình yên sau những ngày làm việc nhiều áp lực.
Và có lẽ, giá trị đẹp nhất của sống xanh cũng bắt đầu từ những điều giản dị như vậy. Không phải ai cũng cần một khu vườn thật lớn để hạnh phúc mà đôi khi, chỉ cần một góc ban công có nắng, một chậu cây đang lớn lên và vài phút mỗi ngày để lắng nghe nhịp sống của thiên nhiên, con người đã có thêm lý do để yêu ngôi nhà của mình. Bởi một ngôi nhà đáng sống không chỉ là nơi che mưa, tránh nắng, mà còn là nơi con người được kết nối với thiên nhiên, nuôi dưỡng cảm xúc và tìm thấy sự bình yên trong cuộc sống thường ngày.


























Học sinh Hà Nội thu gom gần 6 tấn phế liệu, lan tỏa lối sống xanh
Việc sống xanh trong gia đình không nên dồn cho phụ nữ
Một buổi trà an yên cùng Organica: Lan tỏa lối sống xanh
Kết nối cộng đồng vì tiêu dùng an toàn, thúc đẩy lối sống xanh từ cơ sở
Cùng chuyên mục
Giữa lòng Sài Gòn, có một khu vườn xanh giữ lại hồn quê
Vchat – Mạng xã hội hướng đến những giá trị thiết thực trên môi trường số
Văn hóa Đông Sơn trong sáng kiến giảm rác thải nhựa của sinh viên
Thôn Quỷ Dạ: Đưa chất liệu dân gian Việt vào trò chơi tương tác
Bốn mô hình nông nghiệp công nghệ cao mở hướng sinh kế cho phụ nữ Đồng bằng sông Cửu Long
Từ rơm rạ đến đồng ruộng không khói: Sáng kiến của ba nữ sinh