Tiến sĩ Nguyễn Gia Đối – Quyền Viện trưởng Viện khảo cổ học, học trò của Giáo sư, Nhà giáo nhân dân Hà Văn Tấn cho biết, Giáo sư Hà Văn Tấn đã chống chọi với bệnh đột quỵ nhiều năm nay. Gần đây, sức khỏe giáo sư rất yếu và đã qua đời tối qua vì tuổi cao, bệnh nặng.

Theo ông Nguyễn Gia Đối, đây là sự mất mát lớn không chỉ đối với ngành khảo cổ học mà còn là của ngành xã hội học Việt Nam.

Giáo sư, Nhà giáo nhân dân Hà Văn Tấn, người cuối cùng trong tứ trụ của sử học Việt Nam, đã ra đi - Ảnh: Trường ĐH Quốc gia Hà Nội.

Cố Giáo sư Hà Văn Tấn sinh năm 1937 tại Nghi Xuân, Hà Tĩnh, nơi nổi danh với nhiều dòng họ hiếu học và khoa bảng, danh nhân hiền tài. Ông được người trong giới phong là Lê Quý Đôn của thế kỷ 20.

 Ông từng là chủ nhiệm Bộ môn Phương pháp luận sử học, Khoa lịch sử (1982 - 2009); viện trưởng Viện Khảo cổ học (Viện hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam).

Năm 1957, ở tuổi 20, GS Tấn đã tốt nghiệp đại học và ở lại trường làm cán bộ bộ môn Lịch sử cổ đại Việt Nam, ĐH Sư phạm, do GS Đào Duy Anh phụ trách.

Năm 1980, ông chính thức trở thành Giáo sư và Nhà giáo nhân dân, được trao Huy chương Lao động hạng nhất, , Huân chương Lao động hạng ba, Huân chương Kháng chiến chống Mỹ hạng nhì và Giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học - công nghệ (2000), cùng nhiều huy chương khác.

Giáo sư Hà Văn Tấn cùng Giáo sư, Nhà giáo nhân dân Trần Văn Giàu và phu nhân

 Năm 1988, ông bắt đầu công tác ở Viện Khảo cổ học, sau đó làm Viện trưởng Viện Khảo cổ học, Viện Khoa học Xã hội và Nhân văn Quốc gia.

Việt Nam có 4 nhà nghiên cứu lớn bao gồm Giáo sư Đinh Xuân Lâm, Giáo sư Phan Huy Lê, Giáo sư Trần Quốc Vượng và Giáo sư Hà Văn Tấn. Đây là “tứ trụ” của Sử học Việt Nam. Theo lời của Giáo sư Nguyễn Gia Đối, cố Giáo sư Hà Văn Tấn là người biết nhiều về các lĩnh vực khác nhau như sử học, khảo cổ học, ngôn ngữ học, văn hóa học…

Giới sử học và khảo cổ học tôn vinh Giáo sư Hà Văn Tấn là Đại sư - người thầy lớn, vì thầy đều đạt đỉnh cao trong nhiều lĩnh vực nghiên cứu.

Giáo sư Hà Văn Tấn thông thạo tới 7 ngoại ngữ: tiếng Hán, tiếng Pháp, tiếng Anh, tiếng Nga, tiếng Đức, tiếng Nhật và tiếng Sanskrit (tiếng Phạn cổ).

GS Hà Văn Tấn được các thế hệ giáo viên và sinh viên khoa Lịch sử, ĐH Tổng hợp Hà Nội, phong là một trong tứ trụ "Lâm, Lê, Tấn, Vượng" (gồm các GS Đinh Xuân Lâm, Phan Huy Lê, Hà Văn Tấn và Trần Quốc Vượng) của nền sử học Việt Nam đương đại.