Giám đốc Võ Thị Thu Hằng (thứ hai từ trái sang) cùng cán bộ Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Tứ Mỹ giới thiệu sản phẩm của HTX Nông sản dược liệu Thu Hằng tại Ngày hội Phụ nữ khởi nghiệp Hà Tĩnh năm 2026. Ảnh: Báo Hà Tĩnh.

Một hộp tinh bột nghệ có thể được người mua lựa chọn vì chất lượng, giá bán hoặc thương hiệu. Nhưng với một hợp tác xã muốn phát triển thị trường lâu dài, công việc không dừng ở khâu đóng gói. Nguyên liệu phải được kiểm soát, sản phẩm cần duy trì chất lượng giữa các lô hàng và người tiêu dùng phải có đủ thông tin để nhận biết nơi sản xuất. Đó là những khâu Giám đốc Võ Thị Thu Hằng đang kết nối trong quá trình phát triển Hợp tác xã Nông sản dược liệu Thu Hằng tại xã Tứ Mỹ, tỉnh Hà Tĩnh.

Cuối tháng 9/2026, hợp tác xã nằm trong nhóm đơn vị được Hội Liên hiệp Phụ nữ Hà Tĩnh hỗ trợ giới thiệu bộ nhận diện sản phẩm mới. Bao bì được bổ sung mã QR để cung cấp thông tin về sản phẩm và những địa danh gắn với vùng đất Hà Tĩnh. Cùng thời điểm, đơn vị nhận gói tài trợ thiết bị sấy lạnh trị giá 30 triệu đồng từ chương trình đồng hành khởi nghiệp. Những hoạt động này bổ sung một bước mới vào mô hình chế biến nông sản mà bà Hằng đã gây dựng nhiều năm.

Đổi cách tổ chức sản xuất trước khi mở rộng thị trường

Giám đốc Võ Thị Thu Hằng bắt đầu phát triển mô hình chế biến nông sản từ năm 2018, sau đó đầu tư máy móc phục vụ sản xuất vào năm 2020. Từ một hộ kinh doanh, cơ sở được phát triển thành hợp tác xã trong năm 2025. Các sản phẩm chủ lực là tinh bột nghệ và tinh bột sắn dây, bên cạnh những mặt hàng khác được chế biến từ nguồn nông sản, dược liệu địa phương. Hai sản phẩm tinh bột nghệ và tinh bột sắn dây đã đạt chứng nhận OCOP 3 sao.

Để chủ động nguyên liệu, hợp tác xã không chỉ thu mua nông sản đã thu hoạch mà còn tham gia hướng dẫn kỹ thuật canh tác. Trong tháng 1/2026, đại diện HTX phối hợp với Hội Nông dân xã Kim Hoa tập huấn trồng và chăm sóc cây nghệ cho người dân. Hoạt động tập trung vào chọn giống, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh và sử dụng các biện pháp sản xuất an toàn. Đây là phần việc ít xuất hiện trên bao bì nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng kiểm soát chất lượng đầu vào của cơ sở chế biến.

Theo thông tin được công bố trong tháng 10/2026, hợp tác xã đang liên kết với 19 hộ dân trồng nghệ, sắn dây và các loại nông sản khác, đồng thời có hơn 10 lao động thường xuyên tại cơ sở. Việc tổ chức vùng nguyên liệu giúp đơn vị có thêm điều kiện phối hợp từ khâu sản xuất đến thu mua. Tuy vậy, số hộ liên kết chưa tự nó chứng minh sản lượng cung ứng ổn định hoặc thu nhập của tất cả các hộ đã tăng; những kết quả đó cần được đánh giá bằng dữ liệu theo từng vụ sản xuất.

Một thay đổi khác diễn ra sau khi nguyên liệu được đưa vào chế biến. Nghệ được làm sạch, cắt nhỏ, nghiền và tách các thành phần trước khi trải qua nhiều công đoạn lắng, lọc và sấy. Hợp tác xã cũng hướng dẫn sử dụng chế phẩm vi sinh IMO4 để xử lý phụ phẩm nông nghiệp thành phân bón hữu cơ. Bã nghệ, bã sắn dây và ngũ cốc sau chế biến được tận dụng cho công đoạn ủ phân, hướng đến đưa một phần vật liệu trở lại vùng trồng thay vì thải bỏ hoàn toàn.

Giám đốc Võ Thị Thu Hằng hướng dẫn người dân tạo chế phẩm vi sinh IMO4 để xử lý phụ phẩm làm phân bón hữu cơ, phục vụ vùng nguyên liệu trồng nghệ. Ảnh: Ngân Giang/Báo Hà Tĩnh.

Cách tổ chức này tạo mối liên hệ giữa cơ sở chế biến và người sản xuất nguyên liệu. Dù vậy, chưa có số liệu công khai về lượng phụ phẩm được thu hồi, chi phí xử lý hoặc mức giảm sử dụng phân bón từ bên ngoài. Vì thế, có thể ghi nhận hợp tác xã đang áp dụng các công đoạn sản xuất theo hướng tuần hoàn, nhưng chưa đủ căn cứ để kết luận toàn bộ quy trình đã vận hành khép kín hay mang lại hiệu quả môi trường ở mức cụ thể.

Mã QR mở thêm một lớp thông tin cho sản phẩm

Bước thay đổi đáng chú ý trong năm 2026 nằm ở cách hợp tác xã quản lý và giới thiệu sản phẩm. Thông tin về hộ cung ứng nguyên liệu, lô sản xuất, bản đồ vùng trồng và nhật ký điện tử đang được đưa vào quá trình số hóa. Trên nền tảng đó, cơ sở từng bước chuẩn hóa dữ liệu phục vụ truy xuất nguồn gốc, đồng thời sử dụng mã QR trong bộ nhận diện bao bì.

Với dòng sản phẩm từ nghệ và sắn dây, mã QR có thể giúp người mua tiếp cận thông tin mà một nhãn hàng nhỏ khó trình bày đầy đủ. Tuy nhiên, cần phân biệt giữa việc quét mã để xem nội dung giới thiệu với một hệ thống truy xuất nguồn gốc đã được kiểm chứng toàn diện. Chất lượng dữ liệu đầu vào, việc cập nhật theo từng lô hàng và khả năng đối chiếu thực tế mới quyết định mức độ tin cậy của thông tin sau mã QR.

Trong bộ nhận diện mới, HTX Nông sản dược liệu Thu Hằng còn kết hợp thông tin sản phẩm với câu chuyện về các địa danh, di sản và văn hóa Hà Tĩnh. Đây là cách mở thêm giá trị cho một mặt hàng vốn dễ được nhìn nhận đơn thuần như thực phẩm chế biến. Một hộp tinh bột nghệ có thể trở thành quà tặng gắn với địa phương, nhưng để xây dựng được thị trường quà tặng thường xuyên, cơ sở vẫn phải giải quyết những yêu cầu cơ bản về chất lượng, giá thành, thời hạn bảo quản và hệ thống phân phối.

HTX đã tham gia các hội chợ, hoạt động xúc tiến thương mại và giới thiệu sản phẩm trên nền tảng số. Tại ngày hội phụ nữ khởi nghiệp năm 2026 ở Hà Tĩnh, bà Hằng trực tiếp tham gia hoạt động quảng bá sản phẩm qua livestream. Những kênh này tạo thêm cơ hội tiếp cận khách hàng, song hiện chưa có dữ liệu công khai đủ chi tiết để xác định doanh thu từ thương mại điện tử, tỷ lệ khách mua lại hoặc chi phí bán hàng của từng kênh.

Giám đốc Võ Thị Thu Hằng tham gia livestream giới thiệu sản phẩm của hợp tác xã tại Ngày hội Phụ nữ khởi nghiệp Hà Tĩnh năm 2026. Ảnh: Báo Hà Tĩnh.

Sau giai đoạn đầu tư thiết bị và xây dựng thương hiệu, thử thách của hợp tác xã chuyển dần sang khả năng vận hành đồng bộ. Vùng trồng cần cung cấp nguyên liệu phù hợp, cơ sở chế biến phải giữ chất lượng ổn định, dữ liệu sản phẩm cần được cập nhật và hoạt động bán hàng phải tạo ra đơn hàng thực tế. Với Giám đốc Võ Thị Thu Hằng, bộ nhận diện mới và các công đoạn số hóa trong năm 2026 là những bước triển khai có thể quan sát được. Hiệu quả kinh doanh lâu dài của chúng vẫn cần được kiểm nghiệm bằng kết quả tiêu thụ, chi phí và thu nhập trong những kỳ sản xuất tiếp theo.