Nỗ lực 8 năm vẫn giậm chân tại chỗ

Tôi đã làm việc ở đơn vị này được 8 năm. Trong công việc, tôi luôn tận tâm, chăm chỉ và hết lòng theo sát lãnh đạo trực tiếp là ông Lý, mong 1 ngày được ghi nhận và cất nhắc. Nhưng mãi đến khi ông Lý nghỉ hưu, tên tôi vẫn luôn vắng bóng trong danh sách đề bạt.

Khi ông Lý chính thức nghỉ hưu, tôi ít nhiều có chút oán trách, nhưng nghĩ đến ngày xưa ông tận tình chỉ dạy mình, tôi vẫn đến giúp ông thu dọn đồ đạc và đưa tiễn. Khi ấy, mọi người đều bận rộn theo sếp mới, chẳng mấy ai đưa tiễn.

Trước khi đi ông Lý mới nói với tôi: “Cảm ơn cậu đã tiễn tôi. Khi nào rảnh thì đến thăm tôi nhé, tôi có vài điều muốn nói.”

Sếp mới vừa đến đã triển khai nhiều thay đổi, công việc của chúng tôi vô cùng bận rộn. Trong guồng quay ấy, thời gian trôi qua rất nhanh, chớp mắt đã nửa năm. Sau nửa năm, sếp mới tiếp tục đề bạt 1 loạt nhân sự, nhưng vẫn không có tên tôi.

Tâm trạng tôi vô cùng chán nản. Xét về thành tích hay năng lực, tôi đều không thua kém những người được thăng chức. Vậy tại sao cơ hội luôn không đến với mình?

Lúc ấy, tôi chợt nhớ đến lời ông Lý nói hôm nghỉ hưu, bèn sắp xếp đến thăm nhà ông. Khi mở cửa, ông Lý có vẻ hơi bất ngờ, nhưng lập tức vui vẻ mời tôi vào nhà. Ông còn bảo vợ chuẩn bị vài món đơn giản để 2 người vừa ăn vừa uống.

Không kìm được nữa, tôi hỏi thẳng: “Bao năm qua em cũng làm việc hết mình, không nề hà vất vả. Nhưng sao em mãi không được thăng chức thế?”

Ông Lý nhìn tôi một lúc rồi nói: “Hôm nay cậu đến thăm tôi, thực ra đã nói lên tất cả rồi. Tôi nghỉ hưu, không còn quyền lực, cũng chẳng còn ảnh hưởng gì nữa, hầu như chẳng ai đến nhà.”

Tôi vẫn chưa hiểu được lý do, ông Lý nói tiếp: “Khi tôi còn tại chức, cậu chưa từng biếu quà hay qua lại gì. Tôi nghỉ hưu rồi, cậu lại đến thăm. Việc này chứng tỏ cậu là người tốt nhưng không hiểu quy tắc ngầm.”

Ông dừng lại một chút rồi nói tiếp:

“Cậu nghĩ chỉ cần làm việc tốt, thành tích đủ nổi bật thì lãnh đạo sẽ chú ý và cất nhắc. Nhưng thực tế không phải vậy, người có năng lực đâu phải chỉ mình cậu. Vậy thì lãnh đạo dựa vào đâu để chọn? Họ đương nhiên sẽ ưu tiên những người thân cận với mình hơn.”

Nghe vậy, mặt tôi đỏ bừng, định lên tiếng phản bác thì ông Lý ngăn lại và nói tiếp: “Sai lầm lớn nhất của cậu là chỉ đến thăm lãnh đạo khi họ đã nghỉ hưu. Việc tặng quà cho lãnh đạo thực chất là 1 dạng đầu tư quan hệ. Đầu tư thì phải tính đến lợi ích, muốn có lợi nhuận thì cậu phải đầu tư khi người ta còn đương chức, còn quyền quyết định. Chứ đợi đến khi người ta đi rồi mới hành động thì đã muộn.”

Ba lời khuyên về luật ngầm nơi công sở

Sau đó, ông Lý chia sẻ với tôi 3 điều quan trọng:

Thứ nhất, không nên chỉ duy trì mối quan hệ thuần túy trong công việc. Cần chủ động giao tiếp, thường xuyên qua lại để cấp trên thấy được thiện chí của mình. Khi họ xem mình là “người nhà” rồi thì cơ hội cũng nhiều hơn.

Thứ hai, các mối quan hệ này cần được duy trì lâu dài. Dịp lễ Tết, hiếu hỷ hay sự kiện quan trọng thì nên chủ động thăm hỏi hoặc chúc mừng. Quan hệ nếu chỉ được vun đắp nhất thời, nước đến chân mới nhảy thì rất khó tạo được sự tin cậy. Thậm chí, lúc này, nếu lãnh đạo không thân với mình thì họ cũng sẽ không dám nhận quà vì sợ đấy là “quả bom hẹn giờ”.

 Thứ ba, nên xây dựng mối quan hệ thầy – trò. Khi đó, cấp trên sẽ sẵn sàng dìu dắt, đào tạo mình. Vì việc giúp đỡ cấp dưới phát triển cũng là cách để cấp trên tạo ảnh hưởng và danh tiếng cho bản thân sau khi nghỉ hưu.

Trước khi ra về, ông Lý còn dặn thêm: “Chuyện cậu đến thăm tôi thì âm thầm làm thôi, đừng nói với ai. Đặc biệt là đừng để lãnh đạo mới biết.”

Nửa năm sau, cơ quan tiếp tục công bố danh sách đề bạt. Lần này, tên tôi cuối cùng cũng xuất hiện.

Vừa bất ngờ vừa biết ơn, tôi lại mua ít quà đến nhà thăm ông Lý. Nhưng khi vừa đẩy cửa bước vào, tôi sững người.

Trong phòng khách, ông Lý đang ngồi uống trà với… cấp trên hiện tại của tôi. Thấy tôi bước vào, đối phương bật cười nói:

“Đến rồi à? Mau vào cùng trò chuyện đi. Nói thật nhé, ngày trước tôi chính là học trò của ông ấy đấy. Nửa năm nay, ông Lý đã nhiều lần nhắc đến cậu trước mặt tôi và khuyên tôi nên trọng dụng cậu.”

Lúc này tôi mới hiểu ra, nơi công sở năng lực thôi chưa đủ, muốn tiến xa phải nắm rõ cả "luật ngầm"...