Cục Sở hữu trí tuệ và Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) ký kết Bản ghi nhớ hợp tác trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ - Ảnh: VGP

Sáng 25/9, trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc tại Việt Nam, Tổng Giám đốc Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) Daren Tang đã hội đàm với Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng. Hai bên trao đổi về xu hướng toàn cầu trong sở hữu trí tuệ (SHTT), đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và ký kết Bản ghi nhớ hợp tác trong lĩnh vực SHTT.

Tại cuộc trao đổi, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng và Tổng Giám đốc WIPO Daren Tang thống nhất rằng một hệ thống SHTT hiệu quả giữ vai trò nền tảng trong thúc đẩy đổi mới sáng tạo, tiến bộ công nghệ và tăng trưởng kinh tế. Trên cơ sở đó, Cục Sở hữu trí tuệ và WIPO đã ký kết Bản ghi nhớ hợp tác toàn diện, bao trùm từ xây dựng chính sách, pháp luật về SHTT đến đào tạo nhân lực, hỗ trợ doanh nghiệp và nâng cao năng lực cho cơ quan quản lý.

Bản ghi nhớ xác định các lĩnh vực ưu tiên hợp tác, trong đó có: hỗ trợ rà soát và xây dựng chiến lược, kế hoạch hành động về SHTT; thúc đẩy vận hành hệ thống đăng ký quốc tế tại Việt Nam; nâng cao năng lực quản lý và thương mại hóa tài sản trí tuệ cho doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp. Ngoài ra, hai bên sẽ phối hợp mở rộng đào tạo về SHTT, phát triển kỹ năng chuyên môn, phổ biến tài liệu tham khảo và nâng cao nhận thức cộng đồng.

Trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo, hai bên nhất trí tăng cường liên kết giữa viện, trường và doanh nghiệp, thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu, đồng thời tiến hành các nghiên cứu đo lường đóng góp của SHTT đối với phát triển kinh tế - xã hội. Bản ghi nhớ cũng đề cập đến việc ứng dụng giải pháp số và trí tuệ nhân tạo trong quản lý, thẩm định hồ sơ, cũng như thiết lập cơ chế hòa giải tranh chấp về SHTT.

Việt Nam gia nhập WIPO từ năm 1976. Gần nửa thế kỷ hợp tác đã góp phần định hình hệ sinh thái SHTT ngày càng hoàn thiện, với nhiều kết quả cụ thể. Một trong những dấu ấn là việc lần đầu tiên SHTT được đưa vào Chiến lược phát triển quốc gia đến năm 2030. Việt Nam cũng liên tục cải thiện thứ hạng trong Chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII), hiện đứng thứ 44/139 nền kinh tế và duy trì vị trí nổi bật trong nhóm nước thu nhập trung bình thấp.

Cục Sở hữu trí tuệ đã triển khai số hóa hơn 600.000 hồ sơ sáng chế, nhãn hiệu, kiểu dáng công nghiệp thông qua hệ thống IPAS; phát triển mạng lưới hơn 50 Trung tâm Hỗ trợ công nghệ và đổi mới sáng tạo (TISC) trên cả nước. Việt Nam đã tham gia 15 điều ước quốc tế về SHTT, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp mở rộng bảo hộ ra thị trường toàn cầu. Bên cạnh việc tiếp nhận hỗ trợ, Việt Nam ngày càng thể hiện vai trò chủ động trong các ủy ban chuyên môn của WIPO và từng đảm nhận vị trí Chủ tịch Ủy ban Điều phối (2014–2015), Chủ tịch Đại hội đồng (2018–2019).

Việc ký kết Bản ghi nhớ lần này được đánh giá là bước tiến quan trọng, trong bối cảnh xu thế quốc tế chuyển từ “bảo hộ” sang “thương mại hóa” quyền sở hữu trí tuệ. Đây cũng là cơ hội để Việt Nam tận dụng hệ thống SHTT như một công cụ chiến lược, góp phần thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển kinh tế trong giai đoạn tới.