Các nhà khoa học tại Viện Wyss thuộc Đại học Harvard đã phối hợp cùng các cộng sự ở Tây Ban Nha đã xác định một gen tên SRSF1 có tiềm năng cải thiện một số đặc điểm liên quan đến lão hóa. Kết quả nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature Aging cho thấy việc điều chỉnh gen này giúp kéo dài tuổi thọ trung vị của chuột thêm khoảng 14%.

Gen SRSF1 mã hóa một protein tham gia vào quá trình xử lý RNA, qua đó ảnh hưởng đến cách tế bào sử dụng thông tin di truyền để tạo ra protein. Theo nhóm nghiên cứu, việc điều chỉnh hoạt động của gen này có thể giúp tế bào biểu hiện những đặc điểm phân tử trẻ hơn mà vẫn duy trì chức năng chuyên biệt.

Để xác định các yếu tố có khả năng tác động đến quá trình lão hóa, nhóm nghiên cứu đã xây dựng mô hình học máy dựa trên dữ liệu biểu hiện gen của các tế bào da người ở nhiều độ tuổi. Từ đó, các nhà khoa học sàng lọc 89 gen tiềm năng và xác định SRSF1 là ứng viên nổi bật.

Các thử nghiệm trên tế bào da của người hiến tặng lớn tuổi cho thấy việc tăng biểu hiện SRSF1 giúp điều chỉnh hoạt động gen theo hướng trẻ hơn. Đáng chú ý, các tế bào được xử lý vẫn duy trì những đặc điểm chuyên biệt của nguyên bào sợi, thay vì chuyển sang trạng thái giống tế bào gốc vạn năng.

Nhóm nghiên cứu cũng ghi nhận hoạt tính của một enzyme liên quan đến tình trạng lão hóa tế bào giảm khoảng 70% trong năm dòng tế bào được thử nghiệm. Tín hiệu viêm cũng giảm trong một phép đo khác. Tuy nhiên, những kết quả này phản ánh sự thay đổi của các chỉ dấu liên quan đến lão hóa, không đồng nghĩa với việc các tế bào già cỗi đã bị loại bỏ.

Đánh giá tác động của gen SRSF1 trên chuột, các nhà khoa học đã sử dụng vector virus liên kết adeno (AAV) để đưa gen SRSF1 vào cơ thể, chủ yếu hướng đến gan.

Thí nghiệm gồm 19 con chuột cái, trong đó 10 con thuộc nhóm được xử lý và 9 con thuộc nhóm đối chứng. Kết quả cho thấy tuổi thọ trung vị của nhóm thử nghiệm đạt 886 ngày, cao hơn mức 778 ngày ở nhóm đối chứng. Mức chênh lệch này tương đương khoảng 14%.

Một mô hình kết hợp dữ liệu về tình trạng suy nhược và tỷ lệ sống sót cũng ước tính tốc độ tích lũy suy nhược ở nhóm được xử lý chậm hơn khoảng 44%. Tuy nhiên, các chỉ số suy nhược riêng lẻ không duy trì được ý nghĩa thống kê sau khi hiệu chỉnh cho nhiều phép so sánh.

Các phép đo phân tử ghi nhận một số dấu hiệu tích cực ở gan, nhưng kết quả không đồng nhất giữa các cơ quan và phương pháp đánh giá. Vì vậy, nghiên cứu chưa chứng minh được tác dụng trẻ hóa đồng đều trên toàn bộ cơ thể.

Theo các nhà khoa học, gen SRSF1 có thể tác động đến nhiều quá trình xử lý RNA, nhưng cơ chế cụ thể giúp gen này cải thiện các dấu hiệu lão hóa và kéo dài tuổi thọ vẫn chưa được làm rõ.

Nhóm nghiên cứu cũng nhận thấy việc tăng biểu hiện SRSF1 không phải lúc nào cũng mang lại lợi ích. Trong một thử nghiệm riêng, mức biểu hiện gen cao và kéo dài không cải thiện khả năng phục hồi vết thương hoặc tái tạo cơ. Ngoài ra, các nghiên cứu trước đây từng liên hệ tình trạng biểu hiện quá mức SRSF1 với nguy cơ thúc đẩy hình thành khối u trong một số điều kiện.

Các nhà khoa học cho biết cần thêm nhiều thử nghiệm trên các nhóm động vật lớn hơn và đánh giá liều lượng, thời gian tác động và độ an toàn lâu dài.