Công trình do các nhà khoa học tại Đại học Edith Cowan (ECU) thực hiện đã áp dụng khái niệm entropy, thường dùng để mô tả xu hướng tiến tới sự hỗn loạn, để lý giải tác động của du lịch lên cơ thể con người.

Theo đó, các trải nghiệm du lịch tích cực có thể giúp cơ thể duy trì trạng thái cân bằng, tăng khả năng phục hồi và hỗ trợ các cơ chế tự sửa chữa, từ đó làm chậm quá trình suy giảm theo thời gian.

“Lão hóa là quá trình không thể đảo ngược, nhưng có thể bị ảnh hưởng bởi lối sống và môi trường”, tiến sĩ Fangli Hu cho biết. Theo bà, những trải nghiệm mới mẻ trong du lịch có thể giúp cơ thể “chống lại” phần nào xu hướng suy giảm tự nhiên.

Việc di chuyển đến môi trường mới, tham gia các hoạt động khác nhau và tiếp xúc với những nền văn hóa mới có thể kích thích cả thể chất lẫn tinh thần. Những yếu tố này góp phần tăng cường vận động, cải thiện tâm trạng và thúc đẩy tương tác xã hội. Đây vốn là các yếu tố được chứng minh có lợi cho sức khỏe lâu dài.

“Du lịch không chỉ là nghỉ ngơi. Nó có thể góp phần tích cực vào cả sức khỏe thể chất và tinh thần”, bà Hu nhận định.

Dưới góc nhìn khoa học, các nhà nghiên cứu cho rằng những trải nghiệm du lịch tích cực có thể tác động đến nhiều hệ thống trong cơ thể. Môi trường mới và các hoạt động đa dạng có thể kích thích quá trình trao đổi chất, cải thiện tuần hoàn máu và thúc đẩy hệ miễn dịch thích nghi tốt hơn với các tác nhân bên ngoài.

Bên cạnh đó, các hoạt động thường thấy khi du lịch như đi bộ, leo núi, đạp xe hay khám phá đô thị giúp tăng cường vận động thể chất. Điều này không chỉ hỗ trợ xương, cơ và khớp mà còn giúp cơ thể vận chuyển dưỡng chất hiệu quả hơn, đồng thời loại bỏ các độc tố giúp duy trì hệ thống tự chữa lành.

Theo bà Hu, những thay đổi tích cực này có thể kích thích cơ thể sản sinh các hormone hỗ trợ tái tạo mô và tăng cường khả năng tự bảo vệ trước các rủi ro từ môi trường.

Một trong những lợi ích rõ rệt của du lịch là khả năng giảm căng thẳng mãn tính, một yếu tố được xem là thúc đẩy quá trình lão hóa. Các hoạt động thư giãn trong chuyến đi có thể giúp cơ thể điều hòa phản ứng miễn dịch, giảm mệt mỏi và cải thiện trạng thái tinh thần.

Không giống với hình thức nghỉ ngơi thụ động, du lịch thường gắn liền với sự vận động và khám phá. Sự kết hợp giữa thư giãn và hoạt động này giúp cơ thể duy trì trạng thái cân bằng, từ đó tăng khả năng chống lại sự hao mòn theo thời gian.

Sau những nghiên cứu năm 2024, nhiều công trình tiếp theo trong năm 2025 cũng đã tiếp tục xem xét “liệu pháp du lịch” như một hướng tiếp cận mới trong chăm sóc sức khỏe. Các nghiên cứu này nhấn mạnh tiềm năng của du lịch trong việc thúc đẩy lối sống lành mạnh, đồng thời kêu gọi sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa ngành du lịch và y học.

Tuy nhiên, giới khoa học cũng cho rằng cần thêm bằng chứng và phương pháp nghiên cứu chặt chẽ để xác định rõ mức độ tác động cũng như nhóm đối tượng hưởng lợi nhiều nhất từ liệu pháp này.

Dù mang lại nhiều tiềm năng, các nhà nghiên cứu cảnh báo rằng du lịch không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với cải thiện sức khỏe. Những rủi ro như bệnh truyền nhiễm (như Covid-19), tai nạn, thực phẩm không an toàn hay căng thẳng do lịch trình không hợp lý có thể gây tác động tiêu cực, thậm chí làm gia tăng “entropy” hay sự mất cân bằng trong cơ thể.

Vì vậy, lợi ích của du lịch phụ thuộc lớn vào cách mỗi cá nhân lên kế hoạch và trải nghiệm chuyến đi. Những hành trình an toàn, có sự cân bằng giữa nghỉ ngơi, vận động và kết nối xã hội được xem là mang lại giá trị sức khỏe rõ rệt hơn.

Dù không phải là “liều thuốc” chống lão hóa, những trải nghiệm tích cực từ du lịch có thể đóng vai trò như một yếu tố hỗ trợ trong quá trình lão hóa lành mạnh, khi kết hợp được các yếu tố như sự mới mẻ, hoạt động thể chất, thư giãn và giao tiếp xã hội. Từ đó có thể giúp cơ thể duy trì trạng thái cân bằng tốt hơn, tăng khả năng phục hồi và cải thiện chất lượng cuộc sống theo thời gian.