Gần 1 tuần nay, nước sông Hồng đoạn chảy qua tỉnh Lào Cai bất ngờ chuyển màu xanh ngọc khi quan sát từ hai bên bờ. Khi lại gần nhìn xuống nước trong vắt, thấy được đáy ở độ sâu khoảng gần 1m. Trong khí đó bình thường nước tại đây có màu nâu đục hoặc hồng.

Theo ông Vũ Đình Thủy, Phó giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Lào Cai, trước đây đã từng nhiều lần nơi đây ghi nhận hiện tượng nước sông Hồng đổi màu. Đơn vị đã cử lực lượng chức năng lấy mẫu nước để xét nghiệm, tìm nguyên nhân.

Nước sông Hồng chuyển màu tháng 2/2021. Ảnh: Phạm Ngọc Triển

"Khoảng 5 năm gần đây, cứ vào dịp đầu năm âm lịch lại xuất hiện tình trạng này. Nguyên nhân có thể do phù sa vốn làm nên màu nước sông Hồng không còn đổ về nhiều và lượng mưa giảm", ông Thủy nói.

PGS.TS Đào Trọng Tứ, Chủ tịch Mạng lưới sông ngòi Việt Nam, nêu hai nguyên nhân có thể dẫn hiện tượng này: một là do số lượng lớn nhà máy, thủy điện, hồ chứa ở phía thượng nguồn sông Hồng (nằm trên lãnh thổ Trung Quốc) hoạt động đã khiến phù sa bị giữ lại và không chảy về Việt Nam; hai là chất ô nhiễm từ hoạt động của các nhà máy ở thượng nguồn và hai bên bờ nếu có. Tuy nhiên, đây chỉ là nhận định mang tính giả thiết, cần quan trắc cụ thể.

Theo Viện Quy hoạch và Thiết kế nông nghiệp, tổng lượng phù sa sông Hồng qua trạm tại Sơn Tây trong giai đoạn 1958-1990 là khoảng 115.000 tấn mỗi năm. Lượng phù sa này lớn gấp 5 lần lượng của sông Mê Kông ở lãnh thổ Việt Nam.