Theo thông báo của Cục Quản lý di tích văn hóa Trung Quốc, hiện vật quý giá này được một nông dân địa phương phát hiện tình cờ khi đang làm việc trên cánh đồng ở làng Wenxing, tỉnh Vân Nam. Sau khi nhận thấy vật thể có dấu hiệu đặc biệt, người này đã báo cho cơ quan chức năng. Ngay sau đó, các chuyên gia từ Viện Di tích Văn hóa và Khảo cổ học Vân Nam đã đến hiện trường để tiến hành khảo sát và khai quật.

Qua quá trình nghiên cứu ban đầu, các nhà khảo cổ xác định chiếc trống được chôn úp ngược trong một hố mộ cổ. Đây là chi tiết quan trọng, cho thấy hiện vật nhiều khả năng đóng vai trò trong các nghi thức tang lễ của cư dân cổ đại.

Chiếc trống được đúc bằng đồng, có đường kính khoảng 58cm, rộng khoảng 65cm và cao gần 30cm. Mặc dù lớp đồng đã chuyển sang màu vàng và xanh lục do quá trình oxy hóa kéo dài hàng thiên niên kỷ, hiện vật vẫn được bảo tồn ở tình trạng khá tốt.

Trên mặt trống, các nhà nghiên cứu nhận thấy họa tiết mặt trời 12 tia nằm ở trung tâm vốn là một biểu tượng phổ biến trên trống đồng cổ tại miền Nam Trung Quốc. Bao quanh là các vòng hoa văn đồng tâm gồm những đường thẳng ngắn được khắc tinh xảo. Chi tiết gây chú ý nhất là sự hiện diện của 4 tượng cóc bằng đồng được đặt xung quanh mặt trống.

Theo các nhà khảo cổ, hình tượng loài cóc mang ý nghĩa đặc biệt trong nhiều nền văn hóa cổ thuộc vùng Tây Nam Trung Quốc, thường tượng trưng cho sự sinh sôi, phồn thịnh và nguồn sống.

Vì vậy, các chuyên gia cho rằng chiếc trống không chỉ là nhạc cụ mà còn mang ý nghĩa biểu tượng sâu sắc trong đời sống tinh thần của cư dân cổ đại. Khi được chôn cùng người đã khuất, âm thanh tượng trưng của chiếc trống có thể được xem như lời cầu chúc cho sự sung túc và thịnh vượng ở thế giới bên kia, đồng thời gửi gắm mong muốn nhận được sự phù hộ từ các vị thần linh.

Ông Zhang Qiyu, Giám đốc Cục Quản lý di tích văn hóa huyện Weixin, cho biết chiếc trống có vai trò vượt xa chức năng âm nhạc thông thường.

Theo ông, trong xã hội cổ đại, trống đồng có thể được sử dụng trong các nghi lễ tôn giáo, nghi thức tang lễ và các hoạt động mang tính cộng đồng. Người xưa tin rằng âm thanh của trống có thể đóng vai trò trung gian kết nối Trời và Đất.

“Chiếc trống là một vật phẩm linh thiêng, tượng trưng cho quyền lực xã hội và uy quyền nghi lễ”, ông Zhang nhận định.

Chính vì vậy, việc một người được chôn cất cùng trống đồng có thể phản ánh địa vị cao của họ trong cộng đồng.

Các nhà nghiên cứu cho biết phát hiện lần này đặc biệt quan trọng bởi trước đó, vào năm 1980, một chiếc trống cùng niên đại thời Đông Hán cũng từng được tìm thấy trong một ngôi mộ gần khu vực này. Tuy nhiên, theo thời gian, địa điểm khảo cổ cũ đã bị thất lạc do sự phát triển của đời sống hiện đại.

Chiếc trống mới được phát hiện vì thế trở thành hiện vật thứ hai được tìm thấy trong bối cảnh mai táng, góp phần củng cố giả thuyết rằng trống đồng từng đóng vai trò quan trọng trong các nghi lễ tang lễ của cư dân cổ ở Tây Nam Trung Quốc.

Các chuyên gia cho rằng những nghiên cứu tiếp theo về hiện vật này có thể giúp làm sáng tỏ thêm đời sống tín ngưỡng, cấu trúc xã hội và nghệ thuật luyện kim của các nền văn hóa cổ đại trong khu vực cách đây khoảng hai thiên niên kỷ.