Một số công ty xe buýt hoạt động ở thủ đô của Kenya hiện có xe điện trong đội xe của họ khi quốc gia này thực hiện các bước nhỏ để khử cacbon cho giao thông đường bộ.

Hãng xe điện BasiGo của Kenya là một trong những công ty cung cấp xe buýt, hợp tác với nhà sản xuất xe điện lớn nhất Trung Quốc BYD.

Theo Jit Bhattacharya, đồng sáng lập kiêm Giám đốc điều hành của BasiGo, cho đến nay, họ đã giao 19 xe buýt điện BYD K6 cho khách hàng ở Nairobi và lắp đặt ba trạm sạc nhanh DC đầu tiên dọc theo các tuyến xe buýt trong thành phố.

"BasiGo đã nhận được hơn 130 lượt đặt xe buýt điện từ các công ty điều hành xe buýt ở Nairobi mong muốn chuyển đổi từ xe buýt diesel của họ", ông cho biết.

Những chiếc xe buýt này được nhập khẩu vào Kenya, được lắp ráp một phần từ BYD Auto ở Trung Quốc và hoàn thiện tại Associated Vehicle Assemblers ở Mombasa, và họ sẽ bắt đầu lắp ráp hoàn chỉnh xe buýt điện BYD vào cuối năm nay.

BasiGo không đơn độc trong cuộc đua điện khí hóa giao thông công cộng ở Kenya. Công ty xe điện Thụy Điển-Kenya Roam cũng đang triển khai xe buýt và xe máy điện ở Nairobi. Vào tháng 7, họ đã mở một nhà máy lắp ráp trong thành phố để sản xuất 50.000 xe máy điện mỗi năm.

Nhưng trên khắp châu Phi, mức tiêu thụ xe điện vẫn còn thấp so với châu Âu và Mỹ do chi phí của chúng và thiếu khả năng tiếp cận điện đầy đủ.

Tuy nhiên, các nhà sản xuất xe điện Trung Quốc như BYD, Geely, Dongfeng Motor, Great Wall Motor, SAIC Motor, Haval và JAC Motors đang mở rộng ở châu Phi. Họ bán xe tại các thị trường như Nam Phi, Rwanda, Ai Cập, Ethiopia, Rwanda, Zimbabwe, Ghana, Morocco và Nigeria.

Khi BYD ra mắt chiếc SUV điện đầu tiên ở Nam Phi, Atto 3, vào tháng 6, tổng giám đốc bán hàng ở Trung Đông và Châu Phi, Ad Huang, đã nhấn mạnh các tiêu chí xanh của công ty.

"Chúng tôi đang bù đắp gần 35 tỷ kg khí thải carbon. Cột mốc này tương đương với việc trồng gần 600 triệu cây trên khắp hành tinh của chúng ta", ông Huang nói.

Đây là chiếc xe điện thứ hai của Trung Quốc gia nhập thị trường Nam Phi trong năm nay sau chiếc GWM Ora, có giá từ khoảng 38.500 USD đến 49.200 USD. Atto 3 có giá từ khoảng 41.260 USD đến 44.860 USD. Các mẫu xe cao cấp của Mercedes-Benz, BMW và Audi có giá khởi điểm hơn 53.720 đô la Mỹ - vượt quá tầm với của hầu hết người dân Nam Phi.

Saliem Fakir, giám đốc điều hành của Tổ chức Khí hậu Châu Phi, cho biết trong khi phương tiện Trung Quốc chiếm ưu thế ở hầu hết các thị trường châu Phi, thì mức độ hấp thụ của xe điện thấp do thiếu điện đáng tin cậy và các rào cản khác liên quan đến xe điện.

Ông đưa ra ví dụ về Nam Phi, nơi ước tính có khoảng 12 triệu ô tô lưu thông trên đường và chỉ hơn 1.000 trong số đó là xe điện.

Tuy nhiên, ông cho biết các sáng kiến về xe buýt điện như ở Cape Town và Nigeria đang có tác động và phần lớn xe điện của Trung Quốc được sử dụng trong lĩnh vực giao thông công cộng khi các công ty tìm cách giảm chi phí vận hành.

"Việc thiếu cơ sở hạ tầng sạc cũng như nguồn điện đầy đủ và đáng tin cậy là nguyên nhân chính khiến nhiều người tiêu dùng chuyển sang sử dụng xe điện bất chấp những lợi ích của chúng", Fakir cho biết.

Ông cũng ghi nhận sự tăng trưởng của xe đạp điện ở Kenya và Rwanda, do các công ty Trung Quốc cung cấp và lắp ráp tại hai quốc gia châu Phi này.

Walt Madeira, nhà phân tích chính về dự báo phương tiện ở Châu Âu, Trung Đông và Châu Phi tại S&P Global Mobility, cho biết các thương hiệu Trung Quốc đang mang đến cho người mua xe điện nhiều sự lựa chọn hơn với chi phí thấp hơn.

Tuy nhiên, ông cho biết mức giá lý tưởng nhất là dưới 500.000 rand (26.860 USD) để những người mua ô tô phổ thông có thể mua xe điện, vì vậy ông dự đoán "nhu cầu hạn chế trong ngắn hạn".

Ông cho biết các công ty Trung Quốc như Great Wall Motors, Haval và Chery sẽ tung ra nhiều mẫu xe hơn với giá cả phải chăng với cả tùy chọn động cơ xăng và hybrid.

Tại Nam Phi, Alex Mohubetswane Mashilo, một nhà nghiên cứu khách mời tại Trung tâm Nghiên cứu Bất bình đẳng phía Nam của Đại học Witwatersrand, cho biết chỉ có 532 xe điện hybrid plug-in được bán từ năm 2017 đến năm 2022. Khoảng 5.250 xe hybrid và 1.092 xe điện chạy pin đã được bán trong giai đoạn đó.

Mashilo cho rằng mức tiêu thụ thấp là do giá cả và tình trạng thiếu điện, đồng thời lưu ý rằng xe điện ở Trung Quốc "rẻ hơn nhiều" so với ở Nam Phi.

Ông cho biết các công ty điện lực đang "sa thải phụ tải" ở Nam Phi, giảm mức tiêu thụ bằng cách cắt nguồn cung cho một số khách hàng vì không có đủ điện để đáp ứng nhu cầu.

Ngoài ra, không giống như Trung Quốc, "Nam Phi hoàn toàn không có cơ sở hạ tầng sạc EV. Điều này có nghĩa là chỉ những người có đủ khả năng mua xe điện với chi phí cao… [và] điện và thực sự muốn xe điện là thị trường dành cho họ", Mashilo nói.

"Với mức giá tương đối thấp hơn của các thương hiệu xe Trung Quốc ở Nam Phi so với các thương hiệu châu Âu và Hoa Kỳ, các thương hiệu Trung Quốc có cơ hội dẫn đầu trong tương lai," ông nói thêm.

(Nguồn: SCMP)