Hiện chị là giảng viên cao cấp của Khoa Xã hội, Nghệ thuật và Nhân văn, đồng thời là giảng viên châu Á duy nhất tham gia đào tạo giáo viên tiếng Anh tại khoa. Hành trình đến vị trí này là kết quả của nhiều năm học tập, nghiên cứu và không ngừng làm mới mình của một nhà giáo luôn tin rằng tri thức chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chia sẻ.

PGS.TS Ngô Tuyết Mai – nhà khoa học nữ bền bỉ theo đuổi con đường nghiên cứu và giảng dạy, luôn dành tâm huyết cho việc đào tạo thế hệ sinh viên mới và đóng góp tri thức cho sự phát triển của đất nước.

Từ Hà Nội đến hành trình học thuật quốc tế

Sinh năm 1973, Ngô Tuyết Mai từng là học sinh chuyên Anh của Trường PTTH chuyên Hanoi–Amsterdam. Môi trường học tập năng động tại đây đã sớm nuôi dưỡng trong chị tình yêu với ngôn ngữ và văn hóa của các quốc gia nói tiếng Anh.

Sau đó, chị theo học Khoa tiếng Anh của Trường Đại học Ngoại ngữ Hà Nội trong giai đoạn 1989–1994. Những năm tháng đại học không chỉ cung cấp nền tảng ngôn ngữ vững chắc mà còn khơi gợi niềm say mê khám phá thế giới. Những giờ học văn hóa, những câu chuyện về nước Anh hay nước Úc khiến nhiều sinh viên, trong đó có Ngô Tuyết Mai, hình dung rõ hơn về con đường học thuật quốc tế.

Năm 1999, chị nhận học bổng của Chính phủ Úc để theo học chương trình thạc sĩ về giảng dạy tiếng Anh tại Trường Đại học Sydney. Đây là bước ngoặt quan trọng. Tại Sydney, chị không chỉ học kiến thức chuyên môn mà còn quan sát cách tổ chức lớp học, phương pháp giảng dạy và cách các trường đại học phương Tây đào tạo giáo viên.

Những trải nghiệm đó giúp chị hiểu rõ hơn về giáo dục đại học trong bối cảnh toàn cầu hóa và đặt nền tảng cho những nghiên cứu sau này.

Tiến sĩ Ngô Tuyết Mai (phải) nhận giải thưởng giảng dạy xuất sắc tại Đại học Flinders hôm 8/12/2022.

Trở về Việt Nam và những năm tháng cống hiến

Sau khi hoàn thành chương trình thạc sĩ, Ngô Tuyết Mai có cơ hội ở lại Úc làm việc. Tuy nhiên, chị quyết định trở về Việt Nam và tiếp tục gắn bó với Trường Đại học Hà Nội.

Trong gần một thập kỷ làm việc tại đây, chị đảm nhiệm nhiều vị trí từ giảng viên đến quản lý học thuật. Năm 2005, chị được bổ nhiệm làm Trưởng khoa Đào tạo Đại cương, nay là Khoa Tiếng Anh chuyên ngành. Chị tham gia xây dựng chương trình đào tạo, cải tiến phương pháp giảng dạy và thúc đẩy hợp tác quốc tế.

Công việc quản lý cũng giúp chị nhận ra nhu cầu tiếp tục nâng cao năng lực nghiên cứu và quản trị giáo dục. Vì vậy, chị quay lại Úc để theo học chương trình tiến sĩ về quản trị đại học.

Sau khi hoàn thành tiến sĩ, chị trở về Việt Nam và đảm nhiệm vị trí Giám đốc Trung tâm Giáo dục Quốc tế của Trường Đại học Hà Nội. Công việc này cho phép chị mở rộng các chương trình hợp tác đào tạo, kết nối sinh viên Việt Nam với môi trường học tập quốc tế.

Bước ngoặt tại Trường Đại học Flinders

Sau thời gian nghiên cứu sau tiến sĩ tại Úc, cơ hội làm việc tại Trường Đại học Flinders mở ra với Ngô Tuyết Mai. Để trở thành giảng viên của một trường đại học Úc, ứng viên phải trải qua nhiều vòng tuyển chọn khắt khe. Hồ sơ khoa học, kinh nghiệm giảng dạy và năng lực nghiên cứu đều được đánh giá kỹ lưỡng. Trong quá trình chuẩn bị, chị dành nhiều thời gian dự giờ các lớp học tại những trường đại học lớn như Trường Đại học Sydney và Trường Đại học New South Wales. Chị quan sát cách các giáo sư thiết kế bài giảng, tổ chức thảo luận và tương tác với sinh viên.

PGS.TS Ngô Tuyết Mai thường xuyên tham gia các diễn đàn học thuật trong và ngoài nước, chia sẻ kết quả nghiên cứu và thúc đẩy kết nối khoa học giữa các nhà nghiên cứu, góp phần nâng cao vị thế học thuật của Việt Nam.

Những trải nghiệm này giúp chị hiểu sâu hơn về văn hóa học thuật của Úc. Khi chính thức trở thành giảng viên của Trường Đại học Flinders, chị là giảng viên châu Á duy nhất trong khoa tham gia đào tạo giáo viên tiếng Anh.

Trong lớp học quốc tế, sự xuất hiện của một giảng viên người Việt đôi khi khiến sinh viên bất ngờ. Nhưng chính điều đó lại tạo nên lợi thế. Chị hiểu những khó khăn của sinh viên quốc tế, đặc biệt là những người đến từ các quốc gia không nói tiếng Anh.

Trong các lớp học của mình, Ngô Tuyết Mai luôn cố gắng xây dựng bầu không khí cởi mở. Chị thường nói với sinh viên rằng nếu họ chưa hiểu bài, đó là trách nhiệm của người dạy phải giải thích rõ hơn. Cách tiếp cận này giúp sinh viên tự tin trao đổi và đặt câu hỏi. Với chị, sự tương tác giữa người dạy và người học là yếu tố quyết định chất lượng của một lớp học.

Trong nghiên cứu, chị tập trung vào phương pháp đào tạo giáo viên tiếng Anh trong bối cảnh toàn cầu hóa. Chị cho rằng mục tiêu của việc học tiếng Anh không chỉ là đạt điểm cao trong các kỳ thi mà còn phải giúp người học giao tiếp và làm việc trong môi trường quốc tế.

Theo PGS.TS Ngô Tuyết Mai, một trong những hạn chế của việc dạy và học tiếng Anh ở Việt Nam là sự phụ thuộc vào thi cử. Học sinh dành nhiều thời gian cho ngữ pháp và từ vựng nhưng ít cơ hội thực hành giao tiếp. Vì vậy, giáo viên cần thiết kế các hoạt động học tập gắn với tình huống thực tế để người học sử dụng ngôn ngữ một cách tự nhiên.

Lan tỏa giá trị của tri thức

Dù làm việc tại Úc, phần lớn các nghiên cứu của Ngô Tuyết Mai vẫn hướng về Việt Nam. Chị quan tâm đến việc cải thiện chất lượng đào tạo giáo viên tiếng Anh và tìm kiếm những mô hình giảng dạy phù hợp với điều kiện giáo dục trong nước.

Từ năm 2019, mỗi khi trở về Việt Nam, chị tổ chức các hội thảo dành cho giáo viên tiếng Anh. Các buổi trao đổi tập trung vào những vấn đề thiết thực như thiết kế bài giảng hiệu quả, giảm áp lực công việc cho giáo viên và áp dụng phương pháp giảng dạy sáng tạo. Trong giai đoạn đại dịch Covid-19, các hội thảo này được chuyển sang hình thức trực tuyến. Nhờ đó, giáo viên ở nhiều địa phương vẫn có thể tham gia trao đổi chuyên môn.

Sau nhiều năm làm việc trong môi trường học thuật quốc tế, Ngô Tuyết Mai vẫn giữ thói quen học hỏi liên tục. Chị thường xuyên cập nhật các xu hướng mới trong giảng dạy ngôn ngữ và thử nghiệm những phương pháp khác nhau trong lớp học. Với chị, nghề giáo là hành trình dài của việc học. Người thầy chỉ có thể truyền cảm hứng khi chính mình luôn tìm kiếm tri thức mới.

Chị cũng nhắc sinh viên rằng tiếng Anh là chìa khóa để tiếp cận tri thức toàn cầu. Tuy nhiên, điều quan trọng hơn là tinh thần học tập chủ động và sự cởi mở với các nền văn hóa khác nhau.

Hành trình của PGS.TS Ngô Tuyết Mai phản ánh hình ảnh của một thế hệ trí thức Việt Nam trưởng thành trong môi trường quốc tế nhưng vẫn gắn bó với quê hương. Dù giảng dạy tại Úc, chị vẫn dành nhiều tâm huyết cho các hoạt động học thuật liên quan đến Việt Nam. Với chị, người Việt ở bất cứ đâu cũng có thể đóng góp cho đất nước bằng tri thức và kinh nghiệm của mình. Từ giảng đường Hà Nội đến giảng đường quốc tế, con đường của Ngô Tuyết Mai là câu chuyện về sự kiên trì, niềm say mê học thuật và niềm tin vào sức mạnh của giáo dục. Với nhiều sinh viên và giáo viên trẻ, chị không chỉ là một nhà khoa học mà còn là người thầy mở rộng cánh cửa tri thức cho thế hệ sau.