Quang cảnh Hội nghị Phụ nữ 2026

Ngày 7/5 tại Hà Nội, Liên minh Hợp tác xã Việt Nam phối hợp với Liên minh Hợp tác xã quốc tế khu vực châu Á - Thái Bình Dương (ICA-AP) tổ chức Hội nghị Phụ nữ 2026 với chủ đề “Trao quyền để phát triển: Phụ nữ trong nông nghiệp và hợp tác xã”. Sự kiện diễn ra nhân dịp Liên hợp quốc công bố năm 2026 là Năm Quốc tế Nữ nông dân.

Hội nghị quy tụ đại diện các tổ chức quốc tế, cơ quan quản lý, các hợp tác xã và nữ lãnh đạo trong lĩnh vực nông nghiệp nhằm thảo luận các giải pháp thúc đẩy bình đẳng giới, nâng cao vai trò phụ nữ trong kinh tế hợp tác và phát triển hệ thống lương thực bền vững.

Phát biểu khai mạc, bà Cao Xuân Thu Vân, Chủ tịch Liên minh Hợp tác xã Việt Nam cho biết phụ nữ đang giữ vai trò ngày càng lớn trong phát triển kinh tế tập thể và nông nghiệp bền vững. Nhiều hợp tác xã do phụ nữ quản lý đã hoạt động hiệu quả, tạo việc làm, cải thiện thu nhập cho lao động nữ và góp phần giải quyết các vấn đề an sinh xã hội ở địa phương.

Bà Cao Xuân Thu Vân, Chủ tịch Liên minh HTX Việt Nam phát biểu khai mạc.

Theo thống kê, Việt Nam hiện có gần 24.000 hợp tác xã nông nghiệp, song tỷ lệ phụ nữ tham gia quản lý, điều hành mới chiếm khoảng 10%. Số nữ giữ vị trí lãnh đạo chủ chốt chỉ hơn 25%, phần lớn đảm nhiệm vai trò cấp phó. Không ít nữ cán bộ hợp tác xã vẫn gặp khó khăn về kỹ năng quản trị, tài chính, ứng dụng công nghệ và xúc tiến thương mại.

Để hỗ trợ phụ nữ tham gia phát triển kinh tế tập thể, thời gian qua Liên minh Hợp tác xã Việt Nam đã triển khai nhiều chương trình đào tạo, nâng cao năng lực quản lý, hỗ trợ tiếp cận vốn ưu đãi, xúc tiến thương mại và tăng cường hợp tác quốc tế. Một số chương trình được thực hiện cùng các đối tác như Liên đoàn Hợp tác xã Raiffeisen CHLB Đức (DGRV), tập trung vào chuyển đổi số, tăng khả năng tiếp cận tài chính và mở rộng cơ hội phát triển cho phụ nữ trong nông nghiệp.

Tại hội nghị, bà Chitose Arai, Chủ tịch Ủy ban Phụ nữ ICA-AP nhận định việc Liên hợp quốc chọn năm 2026 là Năm Quốc tế Nữ nông dân là dấu mốc quan trọng nhằm ghi nhận những đóng góp lâu dài của phụ nữ đối với phát triển nông nghiệp và an ninh lương thực toàn cầu.

Bà Chitose Arai, Chủ tịch Ủy ban Phụ nữ IСА-АР

Dẫn số liệu của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO), bà cho biết phụ nữ hiện chiếm tới 71% lực lượng sản xuất nông nghiệp tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Tuy nhiên, họ vẫn đối mặt với nhiều rào cản trong tiếp cận đất đai, công nghệ, tài chính và các nguồn lực phát triển, trong khi phần lớn cơ hội tiếp cận hiện tập trung ở các hợp tác xã do nam giới điều hành.

Theo bà Chitose Arai, để nâng cao vị thế của phụ nữ, cần xây dựng khuôn khổ bình đẳng giới toàn diện hơn, đồng thời hỗ trợ phụ nữ nâng cao kỹ năng quản lý, khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và tham gia sâu hơn vào các hoạt động kinh tế - xã hội.

Bà cũng cho biết năm 2023, Ủy ban Phụ nữ ICA-AP đã xây dựng Chiến lược bình đẳng giới hướng tới mô hình hợp tác xã bình đẳng giới tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Chiến lược này tập trung vào bốn trụ cột gồm trao quyền kinh tế, trao quyền xã hội, nâng cao kiến thức giáo dục và thúc đẩy đoàn kết hợp tác.

Từ góc độ an ninh lương thực toàn cầu, ông Vinod Ahuja, Trưởng đại diện FAO tại Việt Nam nhận định hệ thống lương thực hiện chịu nhiều sức ép từ biến đổi khí hậu, biến động nhân khẩu học và yêu cầu chuyển đổi sang mô hình nông nghiệp bền vững. Trong bối cảnh đó, phụ nữ đóng vai trò trung tâm trong duy trì sản xuất và bảo đảm chuỗi cung ứng nông nghiệp.

Theo đại diện FAO, phụ nữ không chỉ tham gia mạnh mẽ trong lao động nông nghiệp mà còn hiện diện ở nhiều khâu từ sản xuất, chế biến đến tiếp cận thị trường. Dù vậy, những rào cản về đất đai, tài chính và công nghệ vẫn khiến nhiều nữ nông dân khó mở rộng quy mô sản xuất hoặc đầu tư phát triển.

Ông Vinod Ahuja cho rằng bất bình đẳng giới và khoảng cách thể chế đang hạn chế khả năng phát huy tiềm năng của phụ nữ và các hợp tác xã do phụ nữ làm chủ. Việc thiếu tài sản thế chấp cũng khiến nhiều phụ nữ khó tiếp cận tín dụng, kéo theo hạn chế về đầu tư, năng suất và thu nhập.

Đại diện FAO nhấn mạnh cần xây dựng các thiết chế và khuôn khổ chính sách phù hợp để tăng cường vai trò phụ nữ trong hệ thống lương thực. Đồng thời, công nghệ số, thương mại điện tử và đổi mới sáng tạo sẽ là công cụ quan trọng giúp phụ nữ và các hợp tác xã nông nghiệp mở rộng thị trường, nâng cao năng lực cạnh tranh và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Chia sẻ tại hội nghị, ông Balasubramanian (Balu) Iyer, Giám đốc khu vực ICA-AP đánh giá phụ nữ đang giữ vai trò trung tâm trong phát triển nông nghiệp và kinh tế hợp tác ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Theo ông, phụ nữ không chỉ là lực lượng lao động mà còn là doanh nhân, nhà lãnh đạo cộng đồng và tác nhân thúc đẩy phát triển bền vững.

Tuy nhiên, phụ nữ vẫn gặp nhiều khó khăn trong tiếp cận đất đai, thị trường, nguồn vốn và cơ hội phát triển kinh doanh hợp tác xã. Trong bối cảnh đó, các hợp tác xã cần phát huy vai trò là đối tác hỗ trợ phụ nữ nâng cao kỹ năng, tăng cường năng lực quản trị và tham gia sâu hơn vào thị trường.

Các đại biểu nhận định Hội nghị Phụ nữ 2026 không chỉ là diễn đàn chia sẻ kinh nghiệm và sáng kiến giữa các nữ lãnh đạo hợp tác xã, mà còn góp phần thúc đẩy các cam kết về bình đẳng giới trong nông nghiệp và kinh tế hợp tác. Qua đó, hướng tới xây dựng hệ thống lương thực bao trùm, bền vững và không để ai bị bỏ lại phía sau.