Viện Nghiên cứu Kinh tế và Xã hội Quốc gia dự báo chỉ có hai lần cắt giảm lãi suất trong năm nay, đạt mức 4,75%, phản ánh "sự nới lỏng chính sách tiền tệ một cách thận trọng trước những rủi ro tăng giá do lạm phát cơ bản dai dẳng, tăng trưởng tiền lương tăng cao và những thách thức địa chính trị".
Với việc Ngân hàng Anh chuẩn bị đưa ra quyết định mới nhất vào ngày 9/5, những người khác lại lạc quan hơn.
Các chiến lược gia đầu tư Bill Papadakis và Luca Bindelli tại Lombard Odier dự kiến lãi suất sẽ giảm 1% vào cuối năm nay, xuống còn 4,25%.
Họ cho biết, việc cắt giảm có thể sẽ bắt đầu vào tháng 6, "với thị trường lao động suy yếu dự kiến sẽ làm giảm tốc độ tăng lương và lạm phát dịch vụ cao".
Nhưng những người khác cho rằng BoE có nhiều diều hâu hơn chim bồ câu và nói rằng việc biến bên này thành bên kia trong Ủy ban Chính sách tiền tệ (MPC) sẽ là một quá trình dài hơn nhiều so với một số dự báo.
![Ngân hàng trung ương Anh tiến gần hơn đến việc giảm lãi suất lần đầu tiên kể từ 2020- Ảnh 1. Ngân hàng trung ương Anh tiến gần hơn đến việc giảm lãi suất lần đầu tiên kể từ 2020- Ảnh 1.](https://cungcau.qltns.mediacdn.vn/thumb_w/830/421196537165905920/2024/5/9/ba3eftzt2wziihoa6rcc7hhfna-1715234724834112621179.jpg)
BoE có thể tiến gần hơn đến việc cắt giảm lãi suất lần đầu tiên kể từ năm 2020. Ảnh: Bloomberg
"Không có khả năng Ngân hàng Anh sẽ cắt giảm lãi suất vào mùa hè này", ông Samuel Mather-Holgate, cố vấn tài chính độc lập tại Mather và Murray Financial nói với Newspage.
"Các quyết định của họ đã xác nhận rằng họ không hướng tới tương lai và sẽ chỉ phản ứng khi lạm phát dưới mức mục tiêu. Điều này có nghĩa là sẽ chỉ có một đợt cắt giảm trong năm nay và đó là tin xấu đối với các doanh nghiệp, hộ gia đình ở Anh và nền kinh tế nói chung".
Lạm phát giảm xuống dưới mục tiêu
NIESR cũng dự kiến lạm phát ở Anh sẽ giảm xuống dưới mục tiêu 2% của BoE trong tháng 4 do trần giá năng lượng giảm. Nhưng để lạm phát duy trì quanh mục tiêu, con số lạm phát cốt lõi cứng đầu sẽ phải giảm nhiều hơn mức hiện tại.
Chỉ số giá tiêu dùng tăng 3,2% trong tháng 3, giảm từ mức 3,4% trong tháng 2, số liệu do Văn phòng Thống kê Quốc gia tổng hợp cho thấy.
Nhưng lạm phát cơ bản (loại bỏ năng lượng và thực phẩm), vẫn cao hơn ở mức 4,2% trong tháng 3, giảm từ mức 4,5% trong tháng 2.
Mặc dù Ngân hàng Anh dự kiến sẽ không thay đổi lãi suất từ mức 5,25% hiện tại vào thứ Năm, nhưng một số người kỳ vọng MPC sẽ nhân cơ hội này để giảm dự báo lạm phát và lạc quan hơn về triển vọng của mình.
Steven Bell, nhà kinh tế trưởng khu vực Châu Âu, Trung Đông và Châu Phi tại Columbia Threadneedle Investments, cho biết: "Có thể một thành viên khác [của MPC] sẽ tham gia Swati Dhingra và bỏ phiếu cắt giảm.
"Yếu tố lớn gây ra sự do dự là khả năng tăng lương tối thiểu 10%, có hiệu lực vào tháng trước, sẽ dẫn đến lạm phát tiền lương gia tăng rộng hơn. Đúng, lãi suất kỳ hạn ba tháng sẽ tăng nhưng đó chỉ là một sự thay đổi".
Về tăng trưởng kinh tế, NIESR dự báo tăng trưởng GDP là 0,8% vào năm 2024, cao hơn mức dự báo bị hạ cấp gần đây của OECD và IMF. Tuy nhiên, NIESR cho biết "rủi ro địa chính trị từ cuộc xung đột ở Trung Đông gây ra rủi ro suy giảm đáng kể" và "xu hướng tăng trưởng GDP của Vương quốc Anh chỉ là 1%".
![Ngân hàng trung ương Anh tiến gần hơn đến việc giảm lãi suất lần đầu tiên kể từ 2020- Ảnh 2. Ngân hàng trung ương Anh tiến gần hơn đến việc giảm lãi suất lần đầu tiên kể từ 2020- Ảnh 2.](https://cungcau.qltns.mediacdn.vn/thumb_w/830/421196537165905920/2024/5/9/45ea5ebqfjao7armesvxitqn4q-17152347604852036722872.jpg)
Ông Jeremy Hunt, Bộ trưởng tài chính Vương quốc Anh, rời số 11 phố Downing để trình bày ngân sách của mình trước quốc hội vào tháng 3. Ảnh: Bloomberg
Cơ quan nghiên cứu này cũng cho biết người chiến thắng trong cuộc tổng tuyển cử tiếp theo ở Anh, dự kiến vào cuối năm nay, sẽ phải tăng thuế chỉ để duy trì mức chi tiêu dịch vụ công hiện tại. Ngoài ra, chính phủ Bảo thủ hiện tại không có "khả năng tài chính" để thực hiện bất kỳ đợt cắt giảm thuế nào nữa trước cuộc bầu cử.
Giáo sư Stephen Millard, phó giám đốc mô hình hóa và dự báo kinh tế vĩ mô tại NIESR, cho biết: "Mặc dù lạm phát giảm đáng kể, nhưng tăng trưởng của Anh vẫn yếu".
"Điều này sẽ gây khó khăn cho bất kỳ chính phủ mới nào trong việc thực hiện khoản đầu tư rất cần thiết vào cơ sở hạ tầng và quá trình chuyển đổi xanh, cũng như tăng chi tiêu cho các dịch vụ công và quốc phòng mà không tăng thuế hoặc viết lại các quy định tài chính.
"Điều này cho thấy rõ sự cần thiết phải cải cách khuôn khổ tài chính để cho phép chính phủ thực hiện những gì cần thiết cho nền kinh tế một cách bền vững về mặt tài chính".
"Thay đổi khuôn khổ tài chính"
Điều đó có nghĩa là một cuộc cải tổ toàn diện các quy tắc tài chính được đặt ra vào cuối những năm 1990, theo đó các chính phủ chỉ vay để đầu tư chứ không phải để tài trợ cho chi tiêu hiện tại (hay còn gọi là 'quy tắc vàng'), và tỷ lệ giữa Nợ ròng của khu vực công trên GDP sẽ không vượt quá 40% GDP.
Vấn đề là, các chính phủ liên tiếp đã phá vỡ quy tắc tỷ lệ nợ trên GDP kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008 và hiện nay tỷ lệ này ở mức khoảng 98%.
Vì vậy, logic trở thành: thay vì chiến đấu để giành chiến thắng trong một trò chơi thua cuộc, hãy thay đổi các quy tắc của trò chơi vì, như NIESR đã chỉ ra, các quy tắc này vô tình ngăn cản việc ra quyết định tài chính đúng đắn bằng cách "hạn chế đầu tư công cần thiết để cải thiện nền kinh tế", tăng trưởng và đảm bảo Vương quốc Anh đạt được mục tiêu bằng 0 vào năm 2050".
Giáo sư Millard cho biết: "Chúng tôi hiện đang thiếu các mục tiêu tài chính.
"Nếu bạn muốn đạt được mục tiêu tài chính, bạn phải tăng thuế theo đúng nghĩa đen. Cách hiệu quả nhất để làm điều đó là nộp một hoặc hai hoặc ba xu vào thuế thu nhập.
"Tuy nhiên, tôi không nghĩ họ nên làm điều đó. Tôi nghĩ điều họ nên làm là thay đổi khuôn khổ tài chính.
"Chính các mục tiêu đang tạo ra vấn đề; chính những mục tiêu này đang buộc các chính phủ phải hãm lại nền kinh tế. Nếu không có những mục tiêu đó, chúng ta có thể có thêm đầu tư công và chúng ta có thể có nhiều hỗ trợ có mục tiêu hơn cho các hộ gia đình có thu nhập thấp hơn.
"Họ cần thay đổi khuôn khổ. Đó chính là thông điệp".