Meena Chaudhary thường đến chợ địa phương vào buổi tối muộn, khi mà những người bán hàng đang bận rộn thu dọn các gian hàng tạm và rau vào thời điểm này sẽ được bán với giá rẻ hơn. Đi kèm với đó là chất lượng sẽ thấp hơn nhưng,  điều đó hầu như không quan trọng đối với Meena Chaudhary.

Và đây là một trong nhiều thủ thuật mà người nội trợ 48 tuổi này sử dụng để đối phó với tình trạng giá thực phẩm tăng vọt.

Trong gia đình Chaudhary, chế độ ăn uống đã thay đổi đáng kể trong hai năm qua. Một lít dầu ăn được sử dụng hết sức thận trọng để nó tồn tại trong khoảng hai tuần, giảm một nửa lượng tiêu thụ. Thỉnh thoảng gia đình mới sử dụng sữa còn trái cây và thịt là hai thứ như rất ít khi được gia đình cô sử dụng. Ngay cả món trứng cũng đã biến mất khỏi thực đơn ngày càng thu hẹp của gia đình.

Chaudhary cho biết: "Khi con gái tôi tham gia các lớp đào tạo về thẩm mỹ, nó cảm thấy xấu hổ khi mang hộp cơm từ nhà vì bạn bè có thể phát hiện ra chúng tôi đang ăn gì", Chaudhary cho biết khi ngồi trong một căn hộ nhỏ tại Jagdamba, nằm ở phía nam Delhi, nơi cô sống cùng chồng và ba đứa con đã lớn.

Dipa Sinha, một trợ lý Giáo sư tại Đại học Ambedkar của Delhi, cho biết tác động đáng chú ý nhất của việc thu nhập giảm do lạm phát đã ảnh hưởng đến chế độ ăn của các hộ gia đình. Theo Sinha, người đang tham gia vào chiến dịch Quyền có lương thực toàn Ấn Độ do các nhóm dân sự xã hội thành lập, các gia đình không chỉ ăn ít bữa mà còn ăn ít đồ hơn và điều dẫn đến suy giảm tính đa dạng trong chế độ ăn và dinh dưỡng.

"Các cuộc khảo sát thực địa của chúng tôi cho thấy hầu hết các gia đình đã giảm đáng kể mức tiêu thụ dầu, protein và các chất dễ hỏng do đã vượt quá ngân sách chi tiêu gia đình. Họ đang phản đối chương trình trợ cấp lương thực do chính phủ liên bang điều hành vốn nặng về ngũ cốc", Sinha cho biết thêm.

Lạm phát trong lĩnh vực bán lẻ ở Ấn Độ đã tăng lên 7% trong tháng 3, mức cao nhất trong 17 tháng qua, nguyên nhân đầu tiên là giá thực phẩm tăng hơn dự kiến, tăng 7,7% so với cùng kỳ năm ngoái. Xung đột Nga-Ukraina dẫn đến giá lương thực, năng lượng và phân bón toàn cầu tăng vọt hiện đang đe dọa làm cho cuộc sống của những gia đình như Chaudhary trở nên khó khăn hơn.

Ngay cả giá ngũ cốc, vốn khá ổn cho đến nay, cũng đang có dấu hiệu nóng lên khi Ấn Độ đang tham vọng lấp đầy khoảng trống cung cấp lúa mì do chiến tranh tạo ra.

Xuất khẩu lúa mì của Ấn Độ có thể chạm mức cao kỷ lục trong năm 2022-23 mặc dù sản lượng ước tính giảm 10-15% sau một tháng 3 do thời tiết nóng bất thường.

Tuy nhiên, các dấu hiệu về sự thiếu hụt trong nước có thể thúc đẩy chính phủ áp đặt các hạn chế xuất khẩu và gia nhập câu lạc bộ ngày của các quốc gia muốn đảm bảo nguồn cung thực phẩm trong nước, các chuyên gia cho biết.

Chẳng hạn, Trung Quốc đã tăng cường nhập khẩu kể từ đầu năm ngoái trong khi hạn chế xuất khẩu phân bón, trong khi các nước như Indonesia và Argentina - những nhà cung cấp dầu ăn hàng đầu - gần đây đã áp dụng các biện pháp hạn chế xuất khẩu để giữ giá lương thực trong nước ở mức thấp.

Siraj Chaudhry, Giám đốc điều hành của National Commodities Management Services Ltd và là cựu Chủ tịch của Cargill India cho biết. "Mong muốn xuất khẩu có thể dẫn đến tình trạng khan hàng và ảnh hưởng đến việc phân phối thực phẩm miễn phí do nhà nước quản lý".

Tình trạng nghèo đói đang ngày càng gia tăng

Các chương trình trợ cấp thực phẩm chứa nhiều ngũ cốc của Ấn Độ đã giúp hơn 800 triệu gia đình tránh được nạn đói cùng cực trong đại dịch. "Nếu chính phủ ngừng chương trình thực phẩm miễn phí kéo dài đến tháng 9 do tình trạng thiếu ngũ cốc, thì đó sẽ là một minh chứng cho việc thặng dư thực của Ấn Độ là không tưởng và tình trạng thiếu dinh dưỡng lan rộng", Sinha cho biết.

Các cuộc khảo sát gần đây cho thấy hơn 2/3 số gia đình không có khả năng mua gas nấu nướng, tình trạng bỏ bữa là phổ biến và cứ hai gia đình thì có một gia đình hết lương thực trong tháng trước cuộc khảo sát, theo một báo cáo của Hunger Watch được công bố vào tháng 2.

Chiến dịch Quyền được Lương thực đã thực hiện khảo sát. 6.500 gia đình ở 14 tiểu bang khác nhau.

Một cuộc khảo sát khác của Đại học Azim Premji được công bố vào cuối tháng 3, 3.000 gia đình ở các khu định cư dành cho người có thu nhập thấp ở trung tâm công nghệ và khởi nghiệp Bengaluru của Ấn Độ, cho thấy 4 trong số 10 công nhân vẫn thất nghiệp gần hai năm sau khi Ấn Độ công bố quy định đóng cửa nghiêm ngặt vào tháng 3 năm 2020.

40% các gia đình cho biết họ ăn ít hơn mức họ ăn trước đại dịch, trong khi hơn một phần tư số người phải vay từ các nguồn không chính thức và bán hoặc cầm đồ trang sức để trang trải chi phí hàng ngày.

Rủi ro về giá thực phẩm cao hơn trong những tháng tới sẽ khiến tình hình tồi tệ hơn đối với các gia đình như Chaudharys.

Ngôi nhà một phòng kiêm bếp nấu ăn của họ nằm trên một dãy cầu thang bằng sắt ọp ẹp, băng qua một lối đi tối và hẹp. Khu định cư là một mê cung với những con ngõ nhỏ, những ngôi nhà xếp chồng lên nhau như hộp diêm ở hai bên, là nơi sinh sống của những gia đình công nhân bình thường có thu nhập thấp sống bằng nghề phục vụ cho các khu dân cư sang trọng của thành phố.

Chồng của Chaudhary kiếm được 10.000 rupee (130 USD) một tháng bằng công việc bảo vệ và số tiền này bằng hai năm trước khi đại dịch COVID-19 xảy ra.

Các con trai của họ, ở độ tuổi 19 và 22, đã đi tìm việc trong nhiều tháng nay. Thu nhập eo hẹp cùng với giá thực phẩm và gas tăng cao đã buộc gia đình phải từ bỏ các món ăn thường xuyên và làm các món đồ ngọt ăn thêm.

Khi một vị khách đến ở lại vài ngày, điều đó sẽ bổ sung vào bảng chi phí đã được lên kế hoạch cẩn thận của gia đình. Tuy nhiên, hầu hết các tháng đều cạn kiệt tiền mặt khiến Chaudhary phải đi vay bạn bè và hàng xóm hoặc sử dụng khoản tiết kiệm ít ỏi của gia đình.

Lạm phát dai dẳng

Nhưng lạm phát lương thực sẽ vẫn là một vấn đề do không có hồi kết do cuộc xung đột Nga-Ukrain và những cú sốc về nguồn cung, Dharmakirti Joshi, nhà Kinh tế trưởng tại CRISIL, một công ty nghiên cứu và xếp hạng cho biết. "Ngân sách của chính phủ sẽ bị ảnh hưởng do trợ cấp lương thực và phân bón ngày càng tăng. Khía cạnh đáng lo ngại là lạm phát lương thực đang gia tăng trên diện rộng, tác động đến ngày càng nhiều hàng hóa".

Kết quả có thể gây thiệt hại khá lớn - cứ 10 người Ấn Độ thì có 6 người phụ thuộc vào thực phẩm do nhà nước trợ cấp. Lạm phát ngũ cốc có thể sẽ bị ảnh hưởng bởi giá lúa mì, ngô và lúa mạch tăng cao, đe dọa đến các mặt hàng thiết yếu hàng ngày: từ bánh mì, thịt gia cầm và sữa cho đến bánh quy và bia. Và điều này sẽ tác động đến ví tiền của người tiêu dùng do giá dầu ăn tăng vọt – mặt hàng mà Ấn Độ nhập khẩu là chủ yếu.

Arshad Perwez, Giám đốc doanh thu tại Our Food, một công ty khởi nghiệp chuỗi cung ứng nông trại có trụ sở tại Hyderabad, cho biết các giai đoạn giá lương thực cao trước đây, chẳng hạn như giữa 2009-2014 là do cả nguồn cung hạn chế và nhu cầu mạnh mẽ và nó không giống như bây giờ khi tổng cầu yếu đi một cách rõ rang.

Vấn đề có thể được nhìn thấy ở những nơi như trại Jagdamba.

Surya Kali, một bà mẹ hai con 43 tuổi, đã cắt giảm lượng sữa mua hàng ngày của mình từ một lít trước đại dịch xuống còn một gói 200ml và nó có giá 10 rupee (0,13 USD).

"Trái cây và thịt gà là giờ là những thứ có trong những giấc mơ. Tôi thậm chí không đủ tiền để mua cho cô con gái một ly nước mía tươi trên đường đi học về. Thay vào đó, tôi nói với nó rằng, con bạn sẽ bị cảm lạnh nếu uống nước mía", cô nói thêm.

Trong khi đó, Kaushilya Devi, một góa phụ làm nghề giúp việc gia đình, gần đây được chẩn đoán mắc bệnh ung thư cổ tử cung. Cô không đủ khả năng chi trả cho chế độ ăn uống theo chỉ định của bác sĩ, bao gồm ba ly sữa mỗi ngày, đặc biệt là sau khi chính phủ cho rằng, giấy tờ của cô ấy không hợp lệ để cô phép cô ấy tiếp cận chương trình trợ cấp lương thực do nhà nước điều hành sau khi cô di cư đến Delhi để tìm việc làm.